Atatürk ün eğitim politikası kendi zamanının diğer devlet politikalarından farklıydı. O tarihlerde ülkeler kendi eğitim politikalarını yani
eğitim felsefelerini oluştururken mensubu oldukları unsurları eğitim sisteminin içine koyuyorlardı. Yani bütün eğitim politikalarını tek bir unsur üzerine inşa ediyorlardı.
Atatürk bütün bunları görmüş ve eğitimin felsefi manada tekçi olmamasının gerektiğini belirterek yeni Türk eğitiminin temelini atarken eğitimin birden fazla unsuru kapsamasına özen göstermiş ve Türk eğitim felsefesinin temeline bilimi,akılı ve fenni koymuştur.
Atatürkçü düşünce sistemi eğitimde yaşamda en gerçek yol göstericinin bilim olduğunu esas alır.
Atatürk eğitim için yön belirlerken Osmanlıdan devraldığı mirası göz önünde bulundurmuştur. Osmanlılarda yeni okulların kurulması ile beraber geleneksel eğitim ile yenilikçi okullar beraber eğitim vermeye başlamış ancak buda eğitimde ikiliklerin olmasına sebep olmuştur. Atatürk eğitim politikasını oluştururken akıl ve bilimi esas almıştır. Bunu yaparken de batılılaşmayı hedef olarak görmüştür.
Asıl hedef ise muasır medeniyetler seviyesine çıkmaktır.

Maarifin Milli Mücadele kadar önemli olduğunu belirten Mustafa Kemal Paşa 15 Temmuz 1921 de Ankara da Maarif Kongresi nin toplanmasını istedi.
Bu görüşü ile Atatürk geleneksel eğitimin yenilenen Türk toplumunun ihtiyaçlarını gidermekte yetersiz kaldığını belirtmiştir.

Atatürkbir başka konuşmasın da şunları söylemiştir:
”Toplumumuzu gerçeğe ve mutluluğa eriştirmek için iki orduya gerek vardır. Biri, vatanın hayatını kurtaran asker ordusu, diğeri ulusun geleceğini yoğuran irfan ordusu.”

Yine Atatürk,  “çocuklarımıza ve gençlerimize şunları öğreteceğiz:

 1) Ulusuna

2) Türkiye devletine

3) Türkiye büyük millet meclisine düşman olanlarla savaşma gereği.”demiştir.

Atatürk ün eğitim ve eğitimciye verdiği önem büyüktür.Eğitimde bize yol gösteren ilkeleri ise şunlardır:

1. Eğitimimiz ulusal olmalıdır.

2. Eğitimimiz bilimsel olmalıdır.

3. Eğitimimiz uygulamalı olmalıdır.

4. Eğitimimiz karma olmalıdır.

5. Eğitimimiz laik olmalıdır

  Atatürk ün eğitim felsefesini inceledikten sonra günümüzde eğitim cumhuriyetten sonra değişimlere uğramıştır. Cumhuriyetten sonra gelen hükümetler hep kendi zihniyetlerine uygun eğitim politikalarını oluşturmuştur. Bu da Türkiye cumhuriyetinde bir eğitim karmaşasına sebep olmuştur. Yani her gelen ya bir şey almış veya bir şey koymuştur.
Türk eğitim felsefesinin yukarıda saydığımız eğitim ilkelerine uygun olması gerekliliğini bilmemiz gerekir.
Son dönemlerde eğitime ayrılan bütçenin savunma bütçesinden fazla olması gibi bir uygulama önemli ve olumlu bir uygulamadır. Hala kızların okullu olmaması gibi bir uygulama az da olsa kırsal kesimlerde devam etmesi üzücüdür.Bunu aşmak için devletin haydi kızlar okula kampanyası oldukça önemlidir.. Bundan başka devletin halen uygulamakta olduğu eğitime
%100 destek kampanyası da eğitim için çok önemli bir uygulamadır.  Devletimizin eğitim için yaptıklarını sonuna kadar desteklemeliyiz ve elimizden gelen her şeyi ortaya koymalıyız. Çünkü; çocuklar bizim çocuklarımız, okullar bizim okullarımız, kısacası devlet bizim devletimizdir.
     Atatürk ayrıca Eğitim ve Kültür Alanındaki başka yeniliklerde yapmıştır.
Yozlaşmış kurumlardan biri olan medreseler kapatılmış, öğretim birleştirilmiş(tevhid-i tedrisat kanunu), yeni Türk harfleri kabul edilmiş,
yüksek öğretimler kurumları düzenlenmiştir. Atatürk Osmanlıdaki eğitim sistemini toplumun ihtiyaçlarına cevap veremeyeceği görüşündedir. Bu nedenle modern eğitim sisteminin oluşturulmasına karar vermiştir. Bu konuda Arap alfabesinin kaldırılması ile eğitimde modernleşme hareketleri hız kazanmıştır.

Kaynaklar:
1-Vikipedi ansiklopedi
2-İnternet Siteleri
3-Tek adam-Ş. Süreyya Aydemir

Ders: Tc.İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük
Konu: Mustafa Kemal Atatürk’ün Hayatı ve Eserleri

ATATÜRK’ÜN HAYATI VE ESERLERİ

1881 de Selanik’te doğdu. Annesi Zübeyde Hanım, babası Ali Rıza Efendi’dir. Sırasıyla, Mahalle Mektebi, Şemsi Efendi Okulu,
Selanik Mülkiye Rüştiyesi, Selanik Askeri Rüştiyesi, Selanik Askeri İdadisi, Harp Okulu ve Harp Akademisine gitti.
1893 yılında Askeri Rüştiye’de okurken matematik öğretmeni tarafından adına “Kemal” ilave edilerek Mustafa Kemal adını aldı.
Harp Akademisi?nden yüzbaşı rütbesiyle mezun olarak Şam?da göreve başladı.
Osmanlı Devleti zamanında Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı?na katıldı. Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşından
yenik ayrılınca Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandı. Bu antlaşma uyarınca vatan topraklarının işgalinin başlaması üzerine Mustafa Kemal,
19 Mayıs 1919?da Samsun?a çıkarak milli mücadeleyi başlattı.
Havza ve Amasya Genelgelerini yayınladıktan sonra, Erzurum ve Sivas Kongrelerini topladı. Sivas Kongresi ile bütün milli cemiyetleri tek çatı
altında birleştirerek Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti?ni kurdu. Sivas Kongresi?nin ardından İstanbul Hükümeti ile Amasya Görüşmesini yaptı.
Böylece İstanbul Hükümeti, Temsil Heyetinin varlığını resmen tanımış oldu.
Mustafa Kemal, 23 Nisan 1920 de TBMM’nin açılması ile Meclis ve Hükümet Başkanlığına seçildi. 5 Ağustos 1921?de kendisine Meclis tarafından
Başkomutanlık görevi verildi. Sakarya Savaşı?nın kazanılmasının ardından, Gazilik ünvanı ve Mareşallik rütbesi ile onurlandırıldı. Büyük Taarruzu
yöneten ve düşmanın tamamen yurttan atılmasını sağlayan Gazi Mustafa Kemal, 29 Ekim 1923?de Cumhuriyetin ilan edilmesi ile beraber Türkiye Cumhuriyeti?nin ilk Cumhurbaşkanı oldu.
1934 yılında Gazi Mustafa Kemal2e meclis tarafından “Atatürk” soyadı verildi. Atatürk, gerçekleştirmiş olduğu inkılaplar ile Türkiye Cumhuriyeti?nin medeni ülkeler seviyesine çıkmasını sağladı. Türkiye Cumhuriyeti?nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım 1938?de Dolmabahçe Sarayı?nda hayata gözlerini yumdu.

Mustafa Kemal Atatürk’ün Eserleri

Nutuk (1927)

Geometri (isimsiz yayımlandı) (1937)

Takımın Muharebe Talimi (Almanca’dan çeviri – 1908)

Tâbiye ve Tatbikat Seyahati (1911)

Tâbiye Meselesinin Halli ve Emirlerin Sureti Tahririne Dair Nesayih

Zabit ve Kumandan ile Hasbihal (1918)

Cumalı Ordugâhı – Süvari: Bölük, Alay, Liva Talim ve Manevraları (1909)

Bölüğün Muharebe Talimi (Almanca’dan çeviri – 1912)

Vatandaş İçin Medeni Bilgiler (Manevi kızı Afet İnan adıyla yayımlandı) (1930)

Atatürk’ün ayrıca, 1915-1918 yılları arasında Anafartalar, Doğu Cephesi ve Karlsbad’daki hatıralarını yazdığı günlükleri de bulunmaktadır.

Bunlardan Anafartalar Muharebatı’na Ait Tarihçe, Türk Tarih Kurumu tarafından kitap olarak yayımlanmıştır.
1908-1938 yılları arasında Mustafa Kemal’in imza attığı, yazdığı, söylediği kişisel notları dahil her şeyin toplandığı Atatürk’ün
Bütün Eserleri adlı bir ansiklopedi de Kaynak Yayınları tarafından hazırlanmaktadır.

Kaynaklar:
1-Tek Adam-Ş.Süreyya Aydemir
2-Vikipedi Ansiklopedi
3-İnternet siteleri

ADANA

  Abant İzzet Baysal Üniversitesi Araştırma ve Geliştirme Vakfı
 
     
 Adres : Abant İzzet Baysal Üniversitesi Gölköy Kampüsü/Bolu
Telefon : 374-253 4511
Fax : 374-253 4506
Burs Şartları: Sadece kendi üniversitesindeki başarılı öğrencilere burs veriyor.
 
 
 
  Adana Ticaret Odası
     
 Adres : Abidin Paşa Cad. No:42/A Pk. 190 Adana
Fax : 322-351 8009
Burs Şartları: İktisat veya işletme okuyan öğrencilere burs veriyor.
 
 
  Afyon Ticaret ve Sanayi Odası
 
     
 Adres : Dumlupınar İkinci Cad. No:10 Afyon
Telefon : 272-213 5657
Fax : 272-213 5660
Burs Şartları: Afyon doğumlu üniversite öğrencilerine geri ödemeli, faizsiz kredi veriyor.
 
 
  Akdeniz Üniversitesi Kurulmasına Yardım ve Destek Vakfı
 
     
 Adres : Elmalı Mah. Şube Sok. Bileydi İşhanı No:28 Antalya
Telefon : 242-241 6759
Burs Şartları: Akdeniz Üniversitesi’nin başarılı öğrencilerine karşılıksız burs veriyor.
 
 
  Alarko Eğitim ve Kültür Vakfı
 
     
 Adres : Muallim Naci No:113-115 Ortaköy Istanbul
Telefon : 212-227 5200
Fax : 212-260 7178
Burs Şartları: Başarılı ve maddi olanakları kısıtlı öğrencilere 8 ay boyunca karşılıksız burs veriyor.
 
 
  Anadolu Eğitim ve Bilim Vakfı
 
     
 Adres : Necatibey Cad. Güneşli Apt. No 16 D:14 Sıhhıye/Ankara
Telefon : 312-229 6816
Fax : 312-231 6410
 
 
  Anadolu Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı
 
     
 Adres : Ankara Asfaltı Ptt Hastanesi Yanı Umut Sok. No:12 İçerenköy/İstanbul
Telefon : 216-416 1098
Fax : 216-410 6346
 
 
  Aydın Ticaret Odası
 
     
 Adres : Aydın Ticaret Odası Öğrenci Okutma Vakfı Ürgen Paşan Cad. No:15 Aydın
Telefon : 256-213 2202
Fax : 256-212 8254
 
 
  Bilkent Üniversitesi
 
     
 Adres : Bilkent Üniversitesi Genel Sekreterliği 06533 Ankara
Telefon : 312-2664124
Fax : 312-2664127
Burs Şartları: Üniversitedeki burslu öğrencilerinin öğrenim ücretlerini ve eğer Ankara dışından geliyorsa 2 kişilik odada yurt ücretini karşılıyor. Ayrıca ders yılı boyunca 9 ay süreyle öğrencilere her ay 125 $ aylık ödeme de yapıyor.
 
 
  Boğaziçi Üniversitesi Vakfı (BÜVAK)
 
     
 Adres : Güney Kampüs, 80815 Bebek/İstanbul
Telefon : 212-265 9946
Fax : 212-257 3762
Burs Şartları: Başarı bursu, gereksinim bursu, yemek bursu, yurt bursu, kitap bursu, yaz okulu bursu, harç artışı muafiyeti ve özel burslar farklı koşullarla üniversite öğrencilerine verilmektedir. Kitap bursu sadece dönem başında verilir.
 
 
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Ereğli Kömür Havzası Amalebirliği Biriktirme ve Yardımlaşma Sandığı
 
     
 Adres : Ereğli Kömür Havzası Amelebirliği Biriktirme ve Yardımlaşma Sandığı Başkanlığı / Zonguldak
Telefon : 372-
Fax : 372-2533006
Burs Şartları: Üyelerinin üniversitede okuyan çocuklarına karşılıksız eğitim yardımı yapıyor.
 
 
  Çaycuma Ticaret ve Sanayi Odası
 
     
 Adres : Esengin Cad. Saray Sok. Saray İşhanı 67900 Çaycuma
Telefon : 372-6151073
Fax : 372-6157112
Burs Şartları: Annesi veya babası Çukurcumalı ya da Çukurcuma’da oturan; maddi durumu yetersiz öğrencilere burs veriyor.
 
 
  Eğitimciler Birliği Vakfı (EBV)
 
     
 Adres : Bayındır Sok. 15/20, 06420 Kızılay/Ankara
Telefon : 312-
Fax : 312-432 0279
 
 
 Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi
 
     
 Adres : Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı 38039 Kayseri
Telefon : 352-437 4910
Fax : 352-437 5285
Burs Şartları: Fen Puanı ile Türkiye sıralamasında ilk 1000 e giren üniversite öğrencilerine yıllık 1000 $ başarı bursu veriyor.
 
 
 Eskişehir Sanayi Odası
 
     
 Adres : Organize Sanayi Bölgesi 26110 Eskişehir
Telefon : 222-236 0360
Fax : 222-236 0041
Mühendislik, ekonomi,maliye,işletme ve iş idaresi bölümlerinde okuyan, birinci ve ikinci sınıf üniversite öğrencilerine burs verilir.
 
 
 Faisal Finans Kurumu Vakfı
 
     
 Telefon : 212-251 6520
Fax : 212-2444411
Bazı yıllar kurum burs vermiyor, bilgi alınmasında fayda var.
 
 
 Galatasaray Eğitim Vakfı
 
     
 Adres : Galatasaray Lisesi Binası İstiklal Cad. Beyoğlu 80060 İstanbul
Telefon : 212-293 4310
Fax : 212-293 4313
Sadece Galatasaray Lisesi ve Galatasaray Üniversitesi öğrencilerine burs verilir.
 
 
 Gaziantep Üniversitesi Vakfı
 
     
 Adres : Gaziantep Üniversitesi Rektörlüğü 27310-Gaziantep
Telefon : 342-360 1040
Fax : 342-360 1013
Burs Şartları: 1-Çalışkan, disiplin cezası alamamış ve maddi olanakları kısıtlı öğrencilere 8 ay süreli burslar verilir. 2-ÖYS sonuçlarına göre Gaziantep Üniversitesi’ne yerleştirilen öğrencilerden herhangi bir alandan Türkiye genelinde dereceye girmiş öğrencilere burs veriliyor…
 
 
 Hacı Ömer Sabancı Vakfı (VAKSA)
 
     
 Telefon : 322-363 0988
Fax : 322-363 1255
Burs Şartları: Maddi desteğe ihtiyacı olan başarılı öğrencilere geri ödeme yükümlülüğü olan sosyal amaçlı burslar veriyor.
 
 
 İlim ve Piyasa Araştırmaları Vakfı
 
     
 Adres : 1. Cad. 54′ler Apt. No:26/A Demetevler, 06200 Yenimahalle/Ankara
Telefon : 312-
Fax : 312-336 32 42
 
 
 İstanbul Eğitim Vakfı (İSTEV)
 
     
 Adres : Tünel Kumbaracı Yokuşu No:132, Beyoğlu/İstanbul
Telefon : 212-2510604
Fax : 212-251 4444
 
 
 İstanbul Ticaret Borsası Vakfı
 
     
 Adres : İstanbul Ticaret Borsası Bahçekapı Eminönü
Telefon : 212-511 8440
Fax : 212-511 7654
Burs Şartları: Marmara veya İstanbul üniversitesi ekonomi bölümünde okuyan öğrencilere karşılıksız burs veriyor.
 
 
 İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Araştırma, Geliştirme ve Eğitim Vakfı
 
     
 Adres : İ.Ü. Orman Fakültesi 80895 Bahçeköy İstanbul
Telefon : 212-226 1100 (10 HAT)
Fax : 212-226 1113, 212-226 1814
Burs Şartları: İ.Ü. Orman Fakültesi Lisans ve Lisansüstü Öğrencilerinden, aile durumu itibarıyla maddi yetersizliği bulunan; başka bir kurum ya da kuruluştan benzeri yardım görmeyen öğrencilere burs veriyor.
 
 
 İş Dünyası Vakfı (İDV)
 
     
 Adres : Mercan Semaver Sok. No:21, 34450 İstanbul
Telefon : 212-528 4145
Fax : 212-528 4104
 
 
 İzzet Baysal Vakfı
 
     
 Adres : İzzet Baysal Vakfı Belediye Meydanı Bolu
Telefon : 374-215 7383, 374-253 4570
Fax : 374-253 4969
Burs Şartları: Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nin 4 yıllık bölümlerine en yüksek puanla birinci sırada kayıt yaptıran her öğrenciye vakıf tarafından burs verilmektedir. Ayrıca, bölüm birincilerinden sonra gelen, Bolu merkez ilçe ile Bolu’nun diğer ilçelerinde oturan öğrenciler tercih edilmektedir…
 
 
 Kırıkkale Ticaret ve Sanayi Odası
 
     
 Adres : Osman Tiryaki Cad. No:5 Kırıkkale
Telefon : 318-218 1262
Fax : 318-218 7026
Burs Şartları: Kırıkkale’li olan, liseyi Kırıkkale’de bitiren, maddi yetersizliği olan ve herhangi bir kurum veya kuruluştan burs almayan öğrencilere burs veriyor.
 
 
Milli Eğitim Vakfı
 
     
 Adres : Azerbaycan Cad. Kasım Gülek Sok. No:6 Bahçelievler/Ankara
Telefon : 312-215 4310
Fax : 312-215 4097
Burs Şartları: Açık Öğretim Fakültesi, özel üniversiteler, askeri ve polis okulları dışındaki devlet üniversitelerinde öğrenim görmekte olan, Milli Eğitim Bakanlığı mensubu anne veya babası olan öğrencilere burs veriyor.
 
 
 Nuh Çimento Sanayi Vakfı
 
     
 Adres : Akyar Mevkii P.K.7, 41800 Hereke/Kocaeli
Telefon : 262-511 2674
Fax : 262-511 4121
Kurum bazı yıllar burs vermiyor.
 
 
 Ondokuz Mayıs Üniversitesi Vakfı
 
     
 Adres : 19 Mayıs Üniversitesi Kurupelit Kampüsü Samsun
Telefon : 362-457 7326, 362-457 6000
Fax : 362-457 6288
Burs Şartları: 19 Mayıs Üniversitesi’nde okuyan, herhangi bir kurum veya kuruluştan burs veya öğrenim kredisi almamış, başarılı (en fazla 1 dersten bütünlemeye kalmış), lisans ve yüksek lisans öğrencilerine karşılıksız burs veriyor.
 
 
 Ormancılık ve Tabiatı Koruma Vakfı
 
     
 Adres : And Sok. No:6 D:3, 06680 Çankaya/Ankara
Telefon : 312-467 6616
Fax : 312-427 5365
 
 
 Sağlık ve Eğitim Vakfı (SEV)
 
     
 Adres : Rızapaşa Yokuşu 50, 34450 Mercan/İstanbul
Telefon : 212-512 1878
Fax : 212-519 0883
Burs Şartları: 3. Sınıftan sonraki, ağırlıklı olarak tıp fakültesi öğrencilerine, not ortalamalarını gözönüne alarak veriyor.
 
 
 Selçuk Üniversitesi Güçlendirme Vakfı
 
     
 Adres : Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü İçi Spor Salonu Üzeri Konya
Telefon : 332-353 5317, 332-350 6591
Fax : 332-350 6592
Burs Şartları: Vakıf, Selçuk Üniversitesi’nde okumakta olan öğrencilere müracaatları halinde değil, fakülte ve yüksek okullarla işbirliği yapılarak, okulların belirleyeceği maddi durumu zayıf olan öğrencilere bir defaya mahsus olmak üzere burs verilmektedir…
 
 
 Sema Yazar Gençlik Vakfı
 
     
 Telefon : 312-425 8003
Burs Şartları: Başarılı ve sosyo-ekonomik durumu burs almasını gerektiren üniversite öğrencilerine burs veriyor. Bursun devamı her yıl başarılı olma koşuluna bağlı. Müraacatlar Ekim ayı başında sona eriyor.
 
 
 Teknik Eğitim Vakfı (TEKEV)
 
     
 Adres : Menekşe 1. Sok. Ümit Apt. 6/12, 06440 Ankara
Telefon : 312-417 9931
Fax : 312-419 4397
Teknik öğretmenlere burs veriliyor.
 
 
 Türk Eğitim Vakfı (TEV)
 
     
 Adres : Büyükdere Cad. No:111 Kocabaş İşhanı K.7-8, 80300 Gayrettepe/İstanbul
Telefon : 212-217 5858 (pbx)
Fax : 212-217 5690
 
 
 Türk Kültür Vakfı (TKV)
 
     
 Adres : Valikonağı Cad. Konak Apt. 67/4 K.5 Nişantaşı/İstanbul
Telefon : 212-246 2328
Fax : 212-232 4539
Lise 1,2 ve 3. sınıf öğrencilerine burs verilmektedir.
 
 
 Türk Petrol Vakfı (TPV)
 
     
 Adres : Ortaköy Muallim Naci Cad. 100, 80840 İstanbul
Telefon : 212-227 9216
Fax : 212-258 2434
Mühendislik, mimarlık, işletme ve iktisat bölümlerinde okuyan öğrencilere burs verilmektedir.
 
 
 Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı
 
     
 Adres : Hamza Bey Cad. No.58 Villabiçen Bursa
Telefon : 224-234 7692, 224-234 9888
Fax : 224-236 7337
Burs Şartları: T.C. vatandaşı olan ve maddi yetersizliği olan başarılı Uludağ Üniversitesi öğrencilerine burs veriyor. Burstan yararlanacak olan öğrencilerin kayıtlı bulundukları fakülte veya yüksek okulun disiplin yönetmeliğine göre herhangi bir probleminin olmaması gerekiyor.
 
 
 Vehbi Koç Vakfı
 
     
 Telefon : 216-341 4650
Fax : 216-343 1944
Burs Şartları: Yetenekli ama maddi imkanları sınırlı öğrencilere burs veriyor. Hangi öğrencilerin burs alacağına öğrenim görülen üniversite karar veriyor.
 
 
 Yüzüncü Yıl Üniversitesi Rektörlüğü Vakfı
 
     
 Adres : 100.Yıl Üniversitesi-Van
Telefon : 432-225 1690
Fax : 432-225 1009, 432-225 1119
Burs Şartları: 100.Yıl Üniversitesi’nde okuyan, korunmaya muhtaç, çalışkan ve disiplin cezası almayan öğrencilere öğrenim kredisi, tedavi giderleri, harç kredilerini içeren burs veriyor. İlk etapta hiçbir yerden burs almayan öğrencilere öncelik tanınıyor…
 

Trafik Güvenliğinde Yeni Açılımlar, Hedefler ve Çözüm Projeleri (1) 

                İnsanlık için ciddi bir tehdit oluşturan ve ülkemizin gündemindeki en önemli sorunlardan biri olan trafik kazaları her yıl binlerce insanımızın ölümüne, 100 binlerce insanımızın yaralanmasına ve milyarlarca YTL maddi hasara neden olmaktadır.

            Olumsuz bu durumu ortadan kaldırmak amacıyla, özellikle trafik güvenliği alanında yetki ve sorumluluk üstlenmiş bulunan kamu kurum ve kuruluşlarının trafik güvenliği ile ilgili ulusal stratejiler, kısa, orta ve uzun vadeli planlamaları da içeren karayolu güvenlik politikalarını belirlemesi ve uygulamaya koyması önem arz etmektedir.

            Bu tespitler ışığında, İçişleri Bakanlığımızca “Trafik Güvenliğinde Yeni Açılımlar, Hedefler ve Çözüm Projeleri” hazırlanarak, trafik güvenliğinin sağlanmasında kısa, orta ve uzun vadeli faaliyetler ve hedefler belirlenmiştir.

            Proje ve faaliyetler zamana bağlı olmayıp, süreklilik arz edecek şekilde uygulanacak ve sonuçları titizlikle takip edilerek, elde edilen veriler doğrultusunda gerekli ek tedbirler ve projeler süratle uygulamaya konulacaktır..

Projenin Amacı

• 1. Şehir içi ve şehir dışı yollarda güvenli bir trafik ortamı yaratarak, trafik kazalarını önlemek,
• 2. Şehir içi ve şehir dışı yollarda trafiğin düzenini ve akışkanlığını sağlamak,
• 3. Yol kullanıcılarını trafik kuralları ve karşılaşabilecekleri riskler konusunda bilgilendirmek ve bilinçlendirmek,
• 4. Trafik iş ve işlemlerinde süreci basitleştirmek ve hızlandırmaktır.

            Ülkemiz trafiğinin mevcut durumunun analizi sonucunda; karayollarında trafik güvenliğini sağlamaya yönelik projeler kapsamında alınacak tedbirler, hedefler ve çözümlerimiz altı ana proje başlığı altında toplanmıştır;

1- Eğitim Projesi,

2- Denetim Projesi,

3- Destek Hizmetleri Projesi,

4- İletişim-Enformasyon Projesi,

5- Motivasyon ve Verimliliğin Arttırılması Projesi,

6- Mevzuat Düzenlemeleri İle Sürdürülen Diğer Proje ve Çalışmalar.

            Ayrıca, bu projelerin altında alt projeler ele alınarak kısa, orta ve uzun vadede hayata geçirilecektir. Bu ana proje, süreklilik arz eden ve modüler bir yapıya sahip olup, zamana ve ihtiyaca göre de alt projeler eklenecektir.

            Trafik sorununun temelinde; eğitimden altyapıya, denetimden ilk ve acil yardım hizmetlerinin yürütülmesine, güvenli araç üretiminden çevreci yaklaşıma kadar çok değişik unsurlar bulunmaktadır..

            Bu yazımızda esas olarak “Eğitim Projesi” ele alınacak olup, yapılması hedeflenen çalışmalar ile elde edilmek istenen sonuçlar hakkında bilgi paylaşımı sağlanacaktır. Trafik sorunun çözümünde atılması gereken ilk ve en önemli adım eğitimdir. Eğitimin önemi herkesçe kabul edilip bilinmekle birlikte, sorunu daha çok altyapı ve denetim problemlerine bağlamak ise işin kolaycılığını oluşturmaktadır.

            Denetim faktörünün yetki ve sorumluluğunu taşıyan Bakanlık olarak temel trafik denetim stratejimizi; cezaya dayalı caydırıcılığın yanı sıra uyarıcı ve eğitici niteliği de ön planda tutan bir anlayış üzerine kurmuş bulunmaktayız. Eğitim projesini temel iki alt başlığa ayırmak mümkündür;

•A-    Denetim Personelinin Eğitimi

            Trafik kuruluşlarımızda haftanın 7 günü 24 saat esasına göre şehir içi ve şehir dışı karayollarında trafiğin yönetimi ve denetimi hizmetlerini yürüten ve aynı zamanda teşkilatımızın vitrinini oluşturan trafik polislerimizin teknolojik yenilikleri takip edebilmesi, değişen ve gelişen şartlara kolay uyum göstermesi, görev ve sorumluluklarının bilincine erişebilmesi için  mesleki bilgi birikimlerinin  geliştirilmesi ve hizmetteki uygulamaların belirli bir standarda ulaştırılması  yönündeki eğitimlerimiz yoğun olarak devam etmektedir.

            Etkin denetim için gereken nitelikli personel kadrosunun oluşturulması amacıyla, bugüne kadar bölge ve il merkezlerinde kısıtlı imkânlarla ve dağınık bir yapıda sürdürülmekte olan hizmet içi eğitimlerin, ağırlıklı olarak bir merkezde ve etkin bir şekilde verilmesi planlanacaktır.

            Belirli aralıklarla trafik personelinin bilgi ve becerilerine yönelik performansın ölçülmesi ve varsa eksik yönlerin giderilmesi sağlanacaktır. Ayrıca, denetim faaliyetleri, sonuçları ve performans durumu EGM Polnet ortamında yeni oluşturulan “Araç Kontrol ve Sürücü Sorgulama Programı” üzerinden Genel Müdürlüğümüzce izlenip değerlendirilecektir. Değerlendirme sonucunda başarılı çalışmaları tespit edilen her rütbedeki personelin ödüllendirilmesi hedeflenmektedir.

•B-    Yol Kullanıcılarının Trafik Güvenliği Konusunda Bilgilendirilip Bilinçlendirilmesi

            Sürücü ve yayaların etken olduğu trafik kazalarını istikrarlı olarak azaltmak amacıyla yürütülen “yol kullanıcılarını bilgilendirme ve bilinçlendirme çalışmaları” daha geniş bir alanda ve daha etkin şekilde sürdürülecektir.

            Proje ön etütleri kapsamında, şehir içi ve dışında meydana gelen tüm ölümlü trafik kazaları ve bu kazalarda insan unsuru olarak adlandırılan yaya, sürücü ve yolcuların kusurlu davranışları, diğer değişkenlerle ilişkilendirilerek analiz edilmiştir.

            Uzun bir sürecin sonunda elde edilen veriler ışığında, sürücü ve yayaların bilgi düzeylerini arttırarak, davranışa dönüştürmeyi hedefleyen bir metot izlenmiş, başta yayalar olmak üzere, otomobil ve otobüs sürücüleri gibi hedef kitleler belirlenerek bu kitlelere yönelik değişik içerikli eğitim materyalleri oluşturulmuştur.

            45-60 dakika aralığında süren konferanslarda alanlarında uzman ve eğitim formasyonunu sahip personelimizin katılımı ile sürdürülen bu eğitimler belirli dönemlerde tekrarlanarak sürekli hale getirilecektir

Söz konusu eğitimlerde vatandaşlarımıza;

• Kendisinin ve trafikte yer alan diğer insanların, aileleri ve toplum için değerli bir varlık olduğunu ve trafik kurallarına uymanın insanlık  ve vatandaşlık görevi olduğunu kavratmak,
• Trafik kazalarının yüksek oranda insan unsurundan kaynaklandığının farkına vardırmak,
• Trafikle ilgili temel kuralları öğretmek ve bu kuralları uyma alışkanlığı kazandırmak,
• Trafik kazaları sonucunda ortaya çıkacak tehlikeler ve kayıplar için uyarıda bulunmak,

amaçları güdülmektedir.

            Bu eğitimlerin yanı sıra, ilk ve orta dereceli okul öğrencilerinin okul önlerinde güvenli bir şekilde okullarına giriş ve çıkışlarını sağlamak amacıyla istekli öğretmen, öğrenci ve velilerden oluşan okul geçidi görevlisi sayısı artırılarak sistem daha da etkin hale getirilecektir.

            Ayrıca, Emniyet Genel Müdürlüğü olarak TRT Genel Müdürlüğü ile yapılan görüşmeler ve varılan ön mutabakatlar sonucunda2008 yılı içerisinde ilk etapta (13) adet 25′er dakikalık eğitici drama türünde film çekimi yaptırılacaktır. Bu filmlerde ülkemizin sevilen ve saygın sinema, sahne, ses sanatçıları ile spor camiasından ve iş dünyasından seçkin simalarına değişik roller verilecek, çekilen filmlerin başta TRT olmak üzere ulusal, bölgesel ve yerel yayın yapan özel televizyon kanallarında gösterilmesi sağlanarak trafik bilincinin ve toplumsal duyarlılığın arttırılmasına önemli katkılar sağlanmaya çalışılacaktır. Yeni Trafik Yasası’nda, televizyonların trafikle ilgili yayınlamak zorunda oldukları haftalık (30) dakikalık programların 18.00-22.00 saatleri arasına çekilmesi hedeflenmektedir.

            Yasal mevzuatta yer alan ancak çeşitli nedenlerle yaygınlaşmayan “Çocuk Trafik Eğitim Parkları”nın etkin şekilde çocuklarımızın görsel ve pratik eğitimlerine sunulması için girişimlerimiz sürdürülmekte olup, bu parklarda eğitici olarak görev alan personelimize de gerekli eğitim donanımı sağlanacaktır.

            Eğitim; insanları belli amaçlara göre yetiştirme ve hedeflenen davranışları kazandırma sürecidir. Bu süreç uzun bir zaman dilimini kapsamaktadır. Yol kullanıcılarının bilinçli davranışlarını geliştirmek ve alışkanlık kazandırmak maksadıyla eğitimler erken yaşta başlamalı ve arzu edilen davranış modeli kazandırılana kadar sürdürülmelidir. Bu düşünceden hareketle aileden başlamak üzere her derecedeki eğitim ve öğretim kurumlarının, araştırma kurumlarının, meslek odalarının, federasyonların, yerel yönetimlerin, sivil toplum kuruluşlarının trafik bilgilendirme ve bilinçlendirme faaliyetlerine daha aktif katılmaları için çalışmalar sürdürülecektir.

            İleri batılı ülkelerde, yürümesini ve konuşmasını öğrenen çocuğa, ilk olarak anne ve babası tarafından trafik kuralları konusunda bilgiler verilmekte ve kurallar uygulamalı olarak günlerce anlatılmaktadır. Ayrıca, ebeveynler trafik kurallarına uyma konusunda, çocuklara örnek olmaktadırlar. Anne ve babaların en değerli hazineleri olan çocuklarının trafik eğitimiyle ilgilenmeleri arzu ettiğimiz bir davranış biçimi olup, bu davranış biçiminin kazanılması ve süreklilik arz etmesi, çocukların güvenli bir trafik ortamında yaşamalarını ve dolayısı ile ailelerin mutluluğunu sağlayacaktır. Ülkemizde de bu işleyişin yaygınlaştırılması amacıyla ailelere yönelik bilinçlendirme faaliyetlerimiz etkin bir şekilde yürütülecektir.

            Her gün kendisini hatırlatan ve hiç istisna tanımadan herkesi hedef alan trafik kazaları, meydana geliş sebepleriyle kaza tanımlamasının ötesine geçmesine rağmen,  kamuoyunda yeterli derecede ve gerektiği manada tartışılmamaktadır. Medya ve yazılı basında trafik ile ilgili konular, çoğu kez haberler başlığı altında sadece kazalar, üzeri gazeteyle örtülen cesetler, feryat eden insanlar, akordiyon gibi ezilmiş araçlar, enkaz altında inleyen yaralılar ve nihayet ayakta duramayacak kadar alkol aldığı halde “ben sarhoş değilim, alkol bana dokunmaz” diyen sürücülerin görüntülerinden oluşmaktadır. Kazanın oluş sebepleri ve suç unsuru çoğu kez göz ardı edilerek hayali bir canavara atıfta bulunulmakta ve kamuoyu bilincinde kazaların kaçınılması mümkün olmayan bir kader olayı olarak algılanmasına neden olunabilmektedir. Bu yanlış algılamanın ortadan kaldırılması amacıyla medya kuruluşları ile işbirliğine gidilerek yol kullanıcılarının bilinçlendirilmesine yönelik programların yapım ve yayını sağlanacaktır.

            Avrupa Birliği sürecinde olan Türkiye’de, ne yazık ki hala, “trafik” kavramı sadece kazaları, kazalar da Trafik Polisini akla getirmektedir. Uygulanmasını düşündüğümüz bu proje, trafik sorununun çözümünde ciddi katkılar yapacaktır. Trafik konusunda bilinçli bir toplum oluşturulması trafik güvenliğine olduğu kadar, denetim personelimizin görev şartlarına da olumlu yansıyacaktır. Bu husus göz önüne alınarak eğitim projesinde yer alan faaliyet ve hedeflerin ilgililerince benimsenmesi ve desteklenmesi oldukça önem arz etmektedir.

          Trafikle ilgili istatistiklerin düzenli olarak tutulmaya başlandığı 1960 yılından günümüze kadar geçen süreçte karayolu ağımızdaki genişlemenin, nüfus, araç ve sürücü sayısındaki yüksek artışlara yetişememesine rağmen, trafik kazalarından dolayı meydana gelen ölüm ve yaralanmaların oranca düşük gerçekleşmiş olması her ne kadar bir başarıyı ifade etmekte ise de, trafik, halen önemli kayıplar verdiğimiz bir alan olma özelliğini korumaktadır ve bu yüzden mücadeleyi devamlı kılmaktadır. Trafik Hizmetleri Başkanlığı, merkez ve taşra teşkilatı ile sahip olduğu güç, yetki ve sorumlulukları doğrultusunda bu mücadelede yer alma kararlığını sürdürecektir.

Celal UZUNKAYA Emniyet Genel Müdür Yardımcısı, Trafik Hizmetleri Başkanı, 1. Sınıf Emniyet Müdürü

Kursların süresi;

    a) A1 ve A2 sınıfı kursları: Trafik ve çevre ilgisi dersi 20, ilk yardım dersi 12, motor ve araç tekniği bilgisi dersi 5, direksiyon eğitimi dersi 10 saat,

    b) B sınıfı kurs: Trafik ve çevre bilgisi dersi 35, ilkyardım dersi 12, motor ve araç tekniği bilgisi dersi 16, direksiyon eğitimi dersi 20 saat,

    c) C, D ve E sınıfı kurslar: Trafik ve çevre bilgisi dersi 35, ilkyardım dersi 12, motor ve araç tekniği bilgisi dersi 20, direksiyon eğitimi dersi 45 saat,

    d) F sınıfı kurs, Trafik ve çevre bilgisi dersi 20, ilkyardım dersi 12, motor ve araç tekniği bilgisi dersi 10, direksiyon eğitimi dersi 10 saat,

    e) G sınıfı kurs, Trafik ve çevre bilgisi dersi 20, ilkyardım dersi 12,

    f) H sınıfı kurs, Trafik ve çevre bilgisi dersi 35, ilkyardım dersi 12, direksiyon eğitimi dersi 20 saat,

    olarak tespit edilir.

    Yukarıda belirtilen direksiyon eğitimi derslerinin yarısı direksiyon eğitim alanında, yarısı da akan trafik içinde yapılır.

    Direksiyon eğitimi sonunda kendini yeterli görmeyen kursiyerlerin talep etmesi ve ilan edilen kurs ücreti üzerinden ödeme yapması halinde, belirtilen direksiyon eğitimi ders saat sayısının en çok % 30′u kadar akan trafik içinde fazla direksiyon eğitimi verilir.

    g) Direksiyon eğitimi derslerinin tamamı;

    A1 Sınıfı kursta, Motorlu bisiklet,

    A2 Sınıfı kursta, Motosiklet,

    B Sınıfı kursta, Otomobil, minibüs veya kamyonet,

    C Sınıfı kursta, Kamyon,

    D Sınıfı kursta, Çekici,

    E Sınıfı kursta, Otobüs,

    F Sınıfı kursta, Lastik tekerlekli traktör,

    G Sınıfı kursta, İş makinesi türünden motorlu araçları,

    H Sınıfı kursta, hasta veya sakatların kullanabilecekleri şekilde özel tertibatlı olarak, imal, tadil veya teçhiz edilmiş motosiklet veya otomobil,

    ile yapılacaktır.

    h) (Değişik bend: 11/04/1997 – 22961 s. R.G./Yön.) İş makinesi kullanma sertifikası (operatörlük belgesi) için düzenlenen kursların süreleri, bu kursların açılış ve işleyişleri, 2918 sayılı Kanunun değişik 42. maddesi ile görev verilen Bakanlık ve kuruluşların görüşleri alınarak Bakanlıkça tesit edilir.

Bütün toplumlarda hemen her birey,bir aile grubunun içinde doğar ve orada yetişir. Her toplumda değişik örgütleniş biçimleri gösterse de bir aile sistemi vardır. Ailenin bilinene en basit tanımı,bir birine kan bağı ile bağlı bireylerin oluşturdukları bir grup olarak yapıla bilir. (2)
Birsen Gökçe’nin tanımı ise şöyledir; “Aile,anne-baba-çocuklar ve tarafların kan akrabalarından meydana gelmiş ekonomik ve toplumsal bir birliktir.” (3)
Ozankaya’nın tanımı, “Aile ,içinde insan türünün belli bir biçimde üretildiği topluma hazırlanma sürecinin belli bir ölçüde ilk ve etkili biçimde gerçekleştiği,cinsel ilişkilerinin belli biçimde düzenlendiği,eşler ve anne-babalarla çocuklar ve diğer yakınlar arasında belli bir ölçüde içten,sıcak,güven verici ilişkilerin kurulduğu,yine içinde bulunulan toplumsal düzene göre ekonomik etkinliklerin az ya da çok bir ölçüde yer aldığı bir toplumsal kurumdur.” Şeklindedir. (4 )
Görüldüğü gibi ailenin tek ve evrensel tanımını yapmak güçtür. Yalnız kesin olarak bilen bir şey vardır ki,aile toplumda ki en eski ve en temel kurumlardan biridir. Ailenin temel bir toplumsal kurum olarak görülmesinin iki temel nedeni vardır. Birinci neden,insan türünü üretmesi ve devam ettirmesi,ikinci neden ise ailenin başka kurumların da kaynağı olmasıdır. Çağımızda başka kurumlar tarafında üstlenilen bazı hizmetler önce aile içinde gelişmektedir. Bu hizmetler; ekonomik etkinlik,eğitim,eğlence,dinleme,toplumsal denetim vb.’dir. Ailenin toplumsal kurum halinde oluşması,kendi kendine yeterli bir örgüt olmak dan çıkıp,yavaş yavaş genişleyen toplum içinde özel görevleri olan bir birim haline gelmesi ile oluşmuştur (5 )
Aile ile ilgili başka bir kavramda akrabalık ilişkileridir. “Akrabalık, bireylerin sosyal ilişkilerinin gerçekleştiği evlilik,kan bağı veya soy-sop ilişkilerine dayalı bir sistemdir.” (6)
Aile her iki yönlü birimdir ve bir yönü ile erkek ve akrabaları,diğer yönü ile kız ve akrabaları içerir . akrabalığı ilk temelleri biyolojik bağlardan kaynaklanır. Evlilik sonucu kadın ve erkek arasında oluşan ilişki ise toplumsal içeriklidir. Bu nedenle akrabalığı doğmasında kan bağı ve toplumsal anlaşma bağı gibi etkenin belirleyici olduğu görülmektedir.
Aile Türleri; baba egemenliğine dayalı “babaerkil”,anne egemenliğine dayalı “anneerkil” ve anne –babanın eşit egemenliğine dayalı “eşitsel aile” aile olarak 3 tip aile görülmektedir. Günümüz toplumlarında aile kurumunun sınıflandırılabilmek için; “geleneksel aile” ve “çekirdek aile” tipleri ayrımı yapılmaktadır. Geleneksel aile tipi için; bu alanda ,geniş aile,eski aile,köy ailesi ve geleneksel aile terimleri de kullanılmaktadır. Çekirdek aile için ise şehir ailesi,küçük aile,dar aile,modern demokratik aile ve çağdaş aile terimleri kullanılmaktadır.
Aile,insan yaşamında en önemli ve ilk toplumsallaşma kurumudur. Toplumsallaşma,bireysel ve toplumsal öğelerin karşılıklı etkinleşmesini içerir. ( 7 )Toplumsallaşma olgusu her şeyden önce bir toplum içinde oluşmaktadır. Birey o toplumun bir üyesi olarak toplumda ki rollerini üstlenmekte ve topluma eğemem olan kuralları benimsemektedir. Birincil toplumsallaşma etmeni olan aile,tüm değişmelere karşın bu özelliğini korumaktadır. Çünkü birey toplum içinde aile ortamında doğar ve büyür. Bireyin ilk deneyimlerinin kazandığı ilk tutum ve davranışlarının belirlendiği ortam ailedir. ( 8 ) Çocuğa yöneltilen davranış ve ona karşı takılan davranış,ilk yaşantıların örülmesinde büyük önem taşır. Bu dönemde çocuk toplumun bir bireyi olacağını öğrenirken aynı zamanda en küçük ayrıntısına kadar kopya edeceği bir modele de gereksinim doğar. Kişiliğin oluşumu için gerekli olan özdeşleştirme aile içinde ki üyeler ile gerçekleşir. Çocuk toplumda alacağı rollere de bu dönemde de hazırlanır. (9 )
Ailede kadının geleneksel olarak cinsiyet temeline dayalı iki rolü vardır. Bunlar anne ve eş rolleridir. Baba ise üretim ve koruma ile görevli,dış çevrede ki sosyal ve fiziksel sorunları çözen kişidir. Bu nedenle aile içindeki ekonomik güçü temsil eden erkek belirleyici,kadın ise düzenleyici bir roldedir.
Günümüzde kadınlar ev kadını,iş kadını,anne ve eş olarak aile içindeki rollerini sürdürürken,erkekler ağırlıklı olarak iş erkeği rollerini sürdürmektedirler.
Aile – İçi İletişim ; İletişim,tüm canlılar özellikle de insanlar arasında yüzyıllardan beri süre gelen temel bir olgudur. İnsanlar zaman içinde daha etkili iletişim araçları ,yöntemleri becerileri geliştirmektedirler. Bireyin gelişinde ve eğitiminde bir çok görevi ve işlevi olan aile,iletişim bakımından da çok önemli bir kurumdur. Çünkü çocukların iyi bir gelişme gösterebilmeleri için anne-baba çocuklar arasında etkili bir iletişim kurulması gerekmektedir. Etkili bir iletişim, aile üyelerinin karşılıklı olarak bir birlerini düşüncelerini ve duygularını anlamalarını sağlar,işbirliği,yardımlaşma ve paylaşma davranışlarına yol acar,çocukların gelişmesi için uygun bir ortam oluşmasına neden olur. İyi bir iletişimin gerçekleştiği aile ortamında çocuklar daha özerk ve bağımsız bir kişilik geliştirirler. Düşünme,düşünce ve duygularını açıklama özgürlüğü ve alışkanlığı kazanırlar. Buna karşılık etkili bir iletişimin oluşturulamadığı,iletişim engellerin yer aldığı bir ortamda çocukların gelişim engellenir. Çocuklar özgürce düşünemeyen , düşünce ve duygularını açıkça dile getiremeyen bağımlı bir birey olurlar. İleride çeşitli sorunlarla karşılaşırlar. Bu nedenle aile bireyleri arasında,özellikle anne-baba ile çocuklar arasında etkili bir iletişimin kurulması çok önemlidir. ( 10 )
İletişim,aile sisteminin işleyişinde ve işbirliği,karar verme gibi işlevler için gereklidir. Aileler ile yapılan çalışmalarda da iyi iletişimin bulunduğu ailelerde,aile ilişkilerinden sağlanan doyumu daha fazla olduğu ortaya çıkmıştır. İyi bir iletişim ailede kişilerin birbirlerine daha iyi tanımalarına,kaynakların kullanımda beraberin sağlanmasına,davranışlarda koordinasyona amaçların belirlenmesine,kişilerin kendilerine ve diğer kişilere saygı duymalarına olanak sağlamaktadır. İletişimin aile empati,uyuşum ve saygı aktarımda çok önemli bir yeri vardır. Aile içinde sevgi,mutluluk,neşe,kızgınlık,üzüntü,korku vb gibi duyguların aktarılması ancak üyeler arası etkileşim ile olur. Karşısında ki ile empati kurma,onu anlama veya onu anlayamama gibi aile işlevlerinin sağlıklı veya sağlıksız olmasında çok önemli yeri olan davranışların temelinde,iletişim vardır. ( 11 )      
Ailede Eşler Arası İletişim ; Ailenin temeli karı-koca arasındaki ilişkidir. Sağlıklı bir ilişki,iki kişinin bilinçli olarak,düşünüp taşınıp,sorumluluk içinde aldığı karara dayanır. Sağlıklı ilişki içine giren bireyler,diğerini değerli ve onurlu görür,onu olduğu gibi kabul eder bu kişiler kendi sınırlarının farkındadırlar,sürekli etkileşim ve dayanışma olmaktan çekinmezler,olgun insanlardır. Evliliğin yaşaması için,kendi gereksinimleri ile “Yuvanın” gereksinimleri arasında bir denge kur ararlar bu disiplin sayesinde eşler uzun vadeli mutlulukları,kısa vadeli geçici doyumlara yeğlerler kendi davranış,düşünce ve duygularından kendilerini sorumlu tutarlar. Doğru bildiklerini söylemekte ısrar ederler ve gerçekçi olmaya özen gösterirler manevi yaşama zenginleştirmeyi,kendi bencil sınırları içine kapanıp kalmamaya özen gösteririler . İki olgun insan   anne- baba olmaya karar verdiği zaman,davranışlarıyla olgun insan modelini çocuklarına gösteririler. Bu kişilerin kendilerine ve diğerlerine saygıları vardır. Çocuk yetiştirmeyi dünyanın en sorumlu görevi kabul ederler. Böyle anne-babanın kurduğu aile içinde yetişen çocukların gereksinimleri doğal olarak karşılanır. Çocuklar bu güven ve sevgi ortamı içinde kendi benliklerini bulabilmek için değişik deneyimlere girebilme cesareti gösterirler. Bu aileler de çocuklar,anne-babanın kendi gereksinimlerini gidermek aracı olarak kullanılmazlar . Sağlıksız ailelerde ki mutsuz anne ve mutsuz baba ise kişisel becerileri ve girişimleri kendi gereksinimlerini karşılayamadıkları için,gereksinimlerini karşılamada çocuklarını araç olarak kullanırlar çocukların kendi gereksinimleri ve kişisel gelişimsel potansiyelleri böyle anne-babalar için önemli değildir. Bu tür ailelerde çocuklar gelişemezler ve kendi kişiliklerini bulamazlar.  ( 12 )  
Ailede Anne-Baba ve Çocuklar arası iletişim: Anne-Babanın ve aile içindeki diğer bireylerin çocukla olan iletişimi ve etkileşimi çocuğun aile içindeki yerini belirler.Aile çocuğun ilk sosyal deneyimini edindiği yerdir.Çocuğa yöneltilen davranış ve ona karşı takınılan tavır,bu ilk yaşantıların örülmesinde büyük önem taşır.Sosyal uyum üzerindeki çalışmalar,ailenin çocuk üzerindeki ilk etkilerinin son derece önemli olduğunu kanıtlamıştır.Evlerinde yakın bir ilgiye,demokrasinin birleştiğini gören çocuklar,en etkin,özgür ve arkadaşlarıyla ilişkilerinde en başarılı çocuklar olmaktadırlar.Buna karşı daha sert bir denetim altında tutulan yada eğitim yöntemleri değişken olan ailelerde büyüyen çocuklar ise karşı çıkma ve saldırganlık gibi yollarla kendilerini kabul ettirmek istemekte ve kendi iç dünyalarını açıklamakta zorluk çekmektedirler.Dengeli,duygusal ve toplumsal etkileşimin güçlü olduğu aile ortamında,yeterli güven,sevi ve sevecenlik içinde büyüyen çocuklar,gelişimleri için gerekli deneyimleri elde edebilirler.Hor gören cezalandıran ya da hem sevip hem de soğuk davranan anne ve babaların çocukları bağımlı bir kişilik yapısına sahip olmaktadırlar.Çocuğun aile üyeleri ile olan ilişkileri,diğer bireylere,nesnelere ve tüm yaşama karşı aldığı tavırlar,benimsediği tutum ve davranışların temelini oluşturur.Aile aynı zamanda çocuğa,aile ve toplumun bir üyesi olduğu bilincini aşılar ve uyum biçimlerinin temellerini atar.Anne-Baba-Çocuk ilişkisi,temelde anne ve babanın tutumuna bağlıdır.Çocuklar arasında uyum bozukluğuna yol açan birçok olaya,yeterli ve uygun olmayan ilk anne-baba-çocuk ilişkilerinin neden olduğu saptanmıştır.Anne ve babanın kendi çocukluk yıllarındaki deneyimi şimdiki tutumlarında etkili olabilir.Çocukluk yılarında kendi anne babasıyla sağlıklı bir iletişim kuramayan,yeterli sevgi göremeyen bir baba ya da aşırı baskı altında büyümüş bir annenin tutumları bu kötü deneyimler nedeni ile olumsuz olabilir büyüme aşamalarında başarılı olan çocuklar,iyi aile ilişkileri içinde yetişmiş bireylerdir.Aile içinde gerçekleşen başarılı ilişkiler,mutlu,arkadaşça,bunalımdan uzak ve yapıcı bireylerin oluşumunu sağlar.Anne ve babanın sevgi ve ilgisinden yoksun olarak büyüyen çocuklar,büyük bir sevgi açlığı gösterirler,bu açlıkta bir takım davranış ve uyum bozukluklarına neden olabilir.Çocukluktan erişkinliğe geçiş dönemi olan ergenlik dönemin de gencin,sorunlarını kolaylıkla çözebilmesi ve zorluğa uğramadan aşabilmesi,geçmişteki olumlu aile ilişkilerine bağlıdır.Çocukluk döneminde sevgi ve güven duygusuyla yetiştirilen çocuk,mutlu bir ergen adayıdır.Daha o dönemde anne ve babasıyla başarılı bir iletişim kurabilen çocuk,zorlu ergenlik döneminde de aynı arkadaşça ilişkilerini sürdürerek,kişisel sorunlarını kolaylıkla çözebilir. (13)
Ailede İletişim Sorunları,Nedenleri ve Çözüm Önerileri: Aile-içi iletişim çok önemli olduğu halde yeterince üzerinde durulmayan bir konudur.Yaygın olarak görülen iletişim biçimi “gereksinme iletişimi” denilen durumdur.Bu iletişim durumunda,iletişimi belirleyen etmenler günlük gelişen geresinimmelerdir.İletişim kodları da buna uygun sözcük formatlarıdır.Yemekte ne olduğu,çocukların okuldaki durumları,günlük olayların kısa notları,telefon faturaları ya da beklenmeyen olaylar kısa konuşmalarla aktarılırken,birlikte olunan zamanın çoğunu TV izlemek,TV program yorumları,gündemdeki konuların kısa değerlendirilmeleri ev içi iletişim mesajları olmaktadır.Daha derinlerde yer alan beklenenler,düş kırıklıkları,geleceğe ilişkin duygular,insanlar arasındaki olumlu ya da olumsuz iletiler günlük iletişim içinde kendine yer bulmamakta,bu nedenle de mesajlar örtülmekte,duygular sessizce geçiştirilmektedir.Aile-içi iletişiminin düşük yoğunluğu,sıklığı,azlığı giderek insan arası ilişkileri de zayıflatmaktadır.Aile içinde yabancılaşma görülmekte,etkin iletişim aile dışındaki gruplar arasına kaymaktadır.Baba iş yerindeki arkadaş grubuyla,anne kadınlar arasındaki gruplarla,çocuklar da arkadaş gruplarıyla etkin iletişim kurmayı yeğlemekte,duygu ve düşüncelerin paylaşımın da ev dışına taşımaktadır. Ev içinde zayıflayan iletişime karşın buna karşın ev dışında canlanan ilişkiler,insanlar arasında ki yapancılaşmayı artırmaktadır. Bu durum da değişen insan davranışlarını fark etmeyi engellemektedir. Bu durumun yarattığı doyumsuzluk,evde ki bütün bireylerin davranışlarına yansıyarak ev içi gruplaşmalarına yol açmaktadır. Anne-oğul,baba-kız ya da çocuklar arası koalisyonla anne – babaya karşı cepheleşme eğilimleri ortaya çıkmaktadır. Bu durum iletişimi büsbütün bozmakta sosyal rolleri sertleştirmektedir. Bütün bunların çözümü,ev içinde eşitlikçi,sosyal rolleri arkadaşça yumuşatan ,aile disiplini kimseyi yaralanmadan kurup yürüten,anlayışlı,şevketli,ilkeli bir aile yapısını kurup sürdürebilmektedir. Eşler arasında ki anlayış ve davranış bütünlüğü iletişimi güçlendirerek çocukların sosyal rollerin benimsemelerine yol acar. Böylece aile – içi iletişimde aile dışındaki iletişimde doğru bir temele oturmuş olur.  

Dipnotlar
(1) Genel İletişim”(2003).Ankara Pegem A.Yayıncılık 260 (11 ):10 S.217
(2) Özkalp,Enver.Sosyolojiye Giriş.Eskişehir: Anadolu Üniversitesi ESBAV Yayın No: 87,1987.
(3) Gökçe,Birsen.a.g.e
(4) Ozankaya,Özer. Toplumbilime Giriş.Ankara: A.Ü. S.B.F Yayın No: 431,1979.
(5) Lundberg.George A.,Clarence C.Schrag,Otto N.larsen.Sosyoloji Cilt:II.Çeviren Özer Ozankaya,Ankara:Ayyıldız matbaası,1970.
(6) Özkalp,Enver.a.g.e.1990
(7) Kağıtcıbaşı, Çiğdem. “Türkiye’de Ailenin Sürekliliği ve Değişimi”.Türkiye’de Ailenin Değişimi Toplum Bilimsel İncelemeler. Ankara: Türk Sosyal Bilimler Derneği Yayınları Editör: Türköz Erder,1984.
(8) Aziz,Aysel.Toplumsallaşma ve Kitlesel İletişim. Ankara: A.Ü .BYYO Yayın No: 2,1982.
(9) Yavuzer,Haluk. “ Çocuğun Toplumsal ve Duygusal Gelişimlerinde Ailenin Rolü” Aile Çocuk 1982-1983 Seminer Konferansları. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları 1983.

Kadınların ilerlemesini engelleyen etmenler politik,ekonomik, sosyal, kültürel, hukuki, eğitsel ve dini koşullarla yakından ilişkilidir. Bu unsurlar ailede,toplumda, ulusal, bölgesel ve uluslararası düzeyde kadınlara yönelik eşitsizlik, haksızlık ve sömürücü koşulların ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Kadın On Yılı’nda “eşitsizlik, kalkınma ve barış” hedeflerinin saptanması, kadınların ulusal düzeyde statülerinin geliştirilmesi, kadınların ayrıma tabi tutulmasının önlenmesi, kalkınmanın nimetlerinden ve her türlü kaynaklardan eşit şekilde yararlanması için çalışmalar yapılmıştır. On yıllık dönemin ilk yarısındaki gelişmeleri gözden geçirmek için 1980 yılında Kopenhag’da II. Dünya Kadın Konferansı düzenlenmiştir. Konferansın ardından “Kadınlara karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi” 1 Mart 1980 tarihinde üye ülkelerin imzasına açılmıştır. Türkiye sözleşmeyi 1985 yılında imzalamıştır.

1995 yılında Pekin’de toplanan IV. Dünya Kadın Konferansı sonunda oluşturulan Pekin Deklarasyonu ve Eylem Planı, kadın-erkek eşitliğini gerçekleştirmeye yönelik somut politikalar ortaya koymuştur. Kadın sorunları konusunda toplumsal duyarlılığın artırılmasını sağlayan konferansta Türk delegasyonunca üç konuda taahhütlerde bulunulmuştur. Bu taahhütlere göre 2000 yılına kadar:

1- Kadın okur yazarlık oranı % 100’e çıkarılacak, 8 yıllık zorunlu kesintisiz eğitime geçilecektir.

2- Anne ve çocuk ölüm oranı % 50 oranında azaltılacaktır.

3- Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesine konulan çekinceler kaldırılacaktır.

EĞİTİM

Kadınlara eğitim düzeyi erkelerle karşılaştırıldığı zaman kadınlar aleyhine bir durum görülmektedir. Ülkemizde bu eşitsizliği ortadan kaldırmak amacıyla büyük çabalar harcanmaktadır. Örneğin zorunlu temel eğitimin 8 yıla çıkarılması ve Genç Kız ve Kadınların Eğitiminin Geliştirilmesi Projesi gibi. Sonuçları daha belirgin şekilde göstermek amacıyla okur yazar olmayan ve yüksekokul mezunu olan kadın ve erkekler karşılaştırılmıştır. Buna göre 1985 yılında okur yazar olmayan kadınların oranı % 34.8 (yani her üç kadından biri okur yazar değil), 1990 yılında % 30.7 ve 1998 yılında Nisan ayı itibarıyla okur yazar olmayan kadın oranı % 22.4 (yani her beş kadından biri okur yazar)’tür.

Okur yazar olmayan erkeklerin oranına bakıldığında,1985 yılında % 12.4 (8/1), 1990 yılında % 10.1 (her 10 erkekten biri okur yazar değil) ve 1998 yılı Nisan ayı itibarıyla %5.9 (her 20 erkekten biri okur yazar değil)’dur.

Bu durum, okur yazar olmayan kadınların oranının erkeklere göre oldukça yüksek olduğunu ortaya koymaktadır. Aynı şekilde 1998 yılı Nisan ayı itibarıyla yüksekokula devam eden erkeklerin oranı % 5.4 iken, kadınların oranı % 2.8’dir. Son 10 yılda kız öğrenci sayısındaki en fazla artış kadınların zaten yoğun olduğu beşeri bilimler, güzel sanatlar ve eğitim gibi alanlarda olmuş ancak geleneksel olmayan ticaret ve iş yönetimi alanlarındaki kadınların oranı da önemli bir sıçrama göstermiştir.

Kadınların okula gitmeme nedenleri ise:

- Okul masraflarının yüksek olması.

- Küçük kardeşe bakmak zorunda olmak.

- Ev işlerinde ailesine yardım etmek.

- Ailenin izin vermemesi.

- Ekonomik katkı sağlamak zorunda olmaktır.

Düşük eğitim düzeyi, kadının toplumsal statüsünün de düşük olmasına, erken yaşta yapılan evliliklere ve dolayısıyla yüksek doğurganlık oranlarına yol açmaktadır. Eğitimde kadının durumunu bu şekilde özetledikten sonra kadın ve sağlığa ilişkin verilere bakabiliriz.

SAĞLIK

Kadın ve sağlık denildiğinde üreme sağlığı akla gelmektedir. Bazı istatistiklere göre ortalama doğurganlık oranı % 2.7’dir. Bu oran Doğu Anadolu’da % 4.4, Batı Anadolu’da ise % 2’dir. En hızlı doğurganlık, 20-24 yaşları arasında görülmektedir. Hiçbir doğum kontrol yöntemi kullanmayanların oranı % 20’dir. Toplam düşük hızı % 29.4’tür. Bir kez ve isteyerek düşük yapanların oranı %28’dir. İsteyerek düşük hızı % 17.9’dur. Kendiliğinden düşük hızı % 11.5’tir. 15 yaşındakilerin % 1’i, 16 yaşındakilerin % 3.4’ü, 17 yaşındakilerin % 8.1’i, 18 yaşındakilerin % 15’i anne olmuştur ya da gebedir. Anne ölüm hızı yüz bin canlı doğumda 54.2’dir. Anne ölüm hızının kadın ölümlerindeki payı % 5.2’dir. Doğumların % 40’ı evde gerçekleşmektedir. Kadın ve çocuk hastanesi sayısı toplam 45’tir. HIV/AIDS hastalarının % 25’i ise kadındır. Doğurganlık oranının yüksek oluşu birçok değişken ile yakından ilişkilidir. İlk evlenme yaşının düşük olması, eğitim düzeyi (eğitimli olmayan kadınların ilkokul mezunu olan kadınlara göre bir fazla doğum yaptıkları saptanmıştır) ile doğurganlık oldukça yakından ilişkilidir. Doğurganlık oranında belirgin bölgesel farklılıklar göze çarpmıştır. Bunun temel nedeninin yine düşük eğitim düzeyi ve kadın statüsü olduğu unutulmamalıdır.

SİYASET

Kadınların siyasal yaşama katılımı Cumhuriyet Türkiyesi’nde 1923 yılında Kadınlar Halk Fırkası’nın kurulması ile başlamıştır. 1924 yılında aynı amaçla Türk Kadınlar Birliği Derneği kuruldu. 1930 yılında kadınlara Belediye seçimlerinde, 1933 yılında muhtar ve ihtiyar heyeti ve nihayet 1934 yılında milletvekili seçme ve seçilme hakkı verilmiştir ve 1935 yılında kadınlar ilk kez bu haklarını kullandılar ve parlamentoya Cumhuriyet tarihinin en yüksek oranlı (%4.8) katılımı sağlanmıştır. Türkiye’de 1946 yılında çok partili sisteme geçilmesiyle birlikte yapılan toplam 13 genel seçimde 1983 yılı ve 1999 yılı seçimleri hariç TBMM’ne giren kadın milletvekili oranı %22yi geçmemiştir. Son seçimlerde TBMM’ne giren kadın milletvekili sayısı toplam 550 içinden 24’tür. Bu da %4.3’e karşılık gelmektedir.

İSTİHDAM ve SOSYAL GÜVENLİK

1997 yılı verilerine göre 12+ yaştaki kadınların %25.22’si erkeklerin %69.9’u iş gücüne katılmaktadır. Bu durum kadınlar lehineymiş gözükse de gerçekte durum böyle değildir. Çünkü kadınların %56.2’si ücretsiz aile işçisi olarak çalışmaktadır (erkeklerin %99’u). Kamu kesiminde üst düzey yönetici olarak çalışan kadınların oranı düşüktür. 1995 verilerine göre müsteşar düzeyinde olan kadınların oranı %2.1, genel müdür yok, genel müdür yardımcısı oranı %10.3’tür.Her üç öğretim elemanından 1’i (%33.1) ve her 5 profesörden 1’i (%21.2) kadındır. Bu durum bir çok Avrupa ülkesinden daha yüksektir. Kadınların iş gücüne katılma oranının düşmesinin önemli bir nedeni göçtür. Bu anlamda göç, kadınların statüsünün düşmesine neden olmakta ve giderek yoksulluk oluşmaktadır. Her alanda olduğu gibi eğitim düzeyi kadının aile içi rolü ve güç ilişkileri ile karar alma mekanizmalarındaki konumu kentsel işgücüne katılımı belirleyen önemli etkenlerdir. Kent kadın istihdamı açısından olumsuz bir yapı yansıtmaktadır. Göçle gelen kadın ya ev kadını konumuna girmekte ya da marjinal işlerde yasal korumadan uzak sosyal güvenceden yoksun olarak çalışmaktadır. Ayrıca işe girerken ve çalışırken cinsiyete dayalı ayrım da söz konusu. Kadınların %79.6’sı herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna kayıtlı değil. %1.8’i Bağ-Kur, %10.7’si SSK, %7.8’i Emekli Sandığı sosyal güvence kapsamındadır.

AİLE İÇİ STATÜ ve SORUMLULUK PAYLAŞIMI

Ev işlerinde sorumluluk paylaşımına bakıldığında yemek pişirmek, temizlik yapmak, bulaşık yıkamak, ütü yapmak, çocuk bakımını üstlenmek gibi ev içinde gerçekleştirilen sorumluluklar kadın tarafından üstlenilirken alış-veriş yapmak, resmi kuruluşlarda iş izlemek gibi ev dışında gerçekleştirilen sorumluluklar erkek tarafından üstlenilmektedir.Aile bütçesinin düzenlenmesi erkek tarafından gerçekleştirilmektedir. Ev dışı işleri ve bütçenin

düzenlenmesini eşleriyle birlikte yapanların oranı %20’yi geçmemektedir. Geleneksel olarak erkek ve kadına biçilen roller ve bu rollerin tekrar tekrar üretimi söz konusudur. Bu durum erkeğin kadına karşı olumsuz tutumunu pekiştirmekte ve aile içi şiddeti olağanlaştırmaktadır.

SOSYAL HİZMET MESLEĞİ ve KADIN GRUBU

Kadın grubu ile çalışan sosyal hizmet uzmanının rollerini aşağıda belirtildiği gibi özetlemek mümkün.

1.VAKA BULUCU: Bu rolde sosyal hizmet uzmanı kadın hakları konusunda ihlale uğrayan ya da risk altında bulunan kadınları veya kadın gruplarını belirlemeye çalışır.

2.KIRICI (ARABULUCU): Bu rolde sosyal hizmet uzmanı kadın hakları konusunda ihlale uğrayan ya da risk altında olan kadınların toplumda var olan hizmetlerden (kadın misafirhaneleri, sığınma evleri gibi) yararlanmalarına yardımcı olur.

3.SAVUNUCU: Savunucu rolünde sosyal hizmet uzmanı kadınlara yönelik uygulamaların düzenlemelerin kadınların bunlardan yararlanmalarını, kaynakları kullanmasını ve yardım almasını engelleyebilecek durumları ortadan kaldırmak, tek bir kadın adına mücadele etmek şeklinde de olabileceği gibi kadınların tümü için yasalarda, politikalarda değişiklik yapmak savunuculuk rolü içindedir.

4.DEĞERLENDİRİCİ: Bu rolde sosyal hizmet uzmanı kadın hakları ve ihlalleri konusunda bireysel ya da toplumsal sorunları konusunda bilgi toplamak, bunları değerlendirmek, alternatif ve öncelikleri ortaya koymak ve eylem için karar vermeye çalışır.

5.HAREKET GEÇİRİCİ:Harekete geçirici rolünde sosyal hizmet uzmanı var olan grupları, kaynakları,örgütleri, yapıları birleştirmek onlara enerji vermek ya da yeni gruplar, organizasyonlar ve kaynaklar oluşturmaktır.

6.ÖĞRETİCİ: Kadın hakları konusunda ihlale uğrayan ya da risk altında olan kadınlara yeni beceriler kazandırmak şeklinde sosyal hizmet uzmanının işlevi söz konusudur. Öğretici rol kapsamında kadın hakları ihlalinin ne olduğunun öğretilmesi ver kadınların toplumsal yaşama işlevsel olarak katılmasını sağlamakta vardır.

7.DAVRANIŞ DEĞİŞTİRİCİ: Sosyal hizmet uzmanı bu rol kapsamında, kadın ya da kadın gruplarının davranış kalıplarında, alışkanlıklarında ve algılamalarında değişiklik yapmayı hedefler.

8.DANIŞMAN: Danışman (konsültasyon anlamında kullanılmaktadır) rolünde sosyal hizmet uzmanı kadın hakları konusunda çalışan diğer uzmanlarla ya da kurumlarla işbirliğine girmek ve onların becerilerini artırmak ve kadın müracaatçıların sorunlarının çözümünde yardımcı olmaktadır.

9.PLANLAYICI: Bu rol kapsamında sosyal hizmet uzmanı kadınların sosyal hizmet gereksinimlerini karşılamakta, toplumun bu konuya duyarlı olmasını sağlamak amacıyla diğer gruplar ve kurumlarla işbirliğine girmek ve yeni yapıların planlamasını sağlamaktır.

10.ARAŞTIRMACI: Sosyal hizmet uzmanı, kadın hakları konusunda veri toplamak, sınıflamak ve analiz etmek ve elde ettiği sonuçları yayınlamaktadır.

11.YÖNETİCİ:Yönetici rolünde sosyal hizmet uzmanı,kadın konusunda yapılan bir çalışmanın, programın hizmet ünitesinin ve organizasyonun yönetilmesi işlevini yerine getirmektedir.

12.KLİNİK HİZMET VERİCİ: Bu rolünde sosyal hizmet uzmanı kadın hakları konusunda ihlale uğrayan ve risk altındaki kadınlara destek sağlama yönünde çalışmalar yapmaktadır.

YARARLANILAN KAYNAKLAR

T.C. BAŞBAKANLIK KADININ STATÜSÜ ve SORUNLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Eylem Platformu ve Platformu ve Pekin Deklarasyonu. Dördüncü Dünya Kadın Konferansı Pekin,Çin 4-15 Eylül 1995.

T.C. BAŞBAKANLIK KADININ STATÜSÜ ve SORUNLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Kadının Statüsünün Araştırılarak Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesinin Yaşama Geçirilmesi İçin Alınması Gereken Tedbirleri Tespit Etmek Amacıyla Kurulan TBMM Kadının Statüsünü Araştırma Komisyonu Raporu. Kasım 1998. Ankara.

T.C. BAŞBAKANLIK KADININ STATÜSÜ ve SORUNLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Türkiye’de Kadın-Women in Turkey, Şubat 1999

T.C. BAŞBAKANLIK KADININ STATÜSÜ ve SORUNLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Cumhuriyetin 75. Yılında Türkiye’de Kadının Durumu. Ankara, Kasım 1998.

T.C. DEVLET BAKANLIĞI AİLE ARAŞTIRMA KURUMU BAŞKANLIĞI III. AİLE ŞURASI TEBLİĞLERİ, Ankara 1999.

T.C. DEVLET BAKANLIĞI AİLE ARAŞTIRMA KURUMU

BAŞKANLIĞI AİLEYE YÖNELİK MEVZUAT, Ankara 1998.

T.C. BAŞBAKANLIK KADININ STATÜSÜ ve SORUNLARI GENEL

MÜDÜRLÜĞÜ. 1994 ULUSLARARASI AİLE YILI ÖZEL İHTİSAS

KOMİSYON RAPORLARI, Ankara 1994.

Başarı;mutluluğumuz söz konusu olduğu zaman akla gelen kavramlardan biridir. Bedensel gereksinimlerimizi giderme, sağlıklı bir toplumsal-ruhsal gelişim gösterme, kendimizi gerçekleştirme, bize başarıyı çağrıştırır. Başarıda okulu ve tüm boyutlarıyla yaşamı çağrıştırır. Mutlu bir hayata hazırlanmada baş etkenlerden biride akıl olduğuna göre bizi okulda başarıya ötüren koşulları yaratmanın yollarını başarıdan uzaklaştıran nedenleri iyi bilmek zorundayız.

Okulda Başarılı Olmanın Yolları : Başarı karmaşık ve çok yönlü etkenlerin ürünüdür. Okulda başarıyı destekleyen ya da engelleyen etkenler: arkadaş çevresinde, okuldan ve öğrencinin kendisinden kaynaklanabilmektedir.

Arkadaş Çevresinin Etkisi: İyi bir arkadaş genellikle arkadaşlarını olumlu tutum ve davranışlar, olumlu alışkanlıklar edinme, çalışma yönünde onları güdüleyecek onları düzensiz yaşamdan uzak tutacaktır. Arkadaşını geliştirici, saygınlığını yükseltici, üretici etkinliklere yöneltecektir. Böyle bir etki okul başarısını da yükseltecektir.

Okulun Etkisi: Öğrencinin başarısı büyük ölçüde öğretmenin gücüne ve çabasına bağlıdır. Belli bir derste başarılı olma yollarını en iyi o dersin öğretmeni öğretebilir. Öğretmenin ders anlatışı, ders anlatırken yaptığı mimikler, jestleri, konuşmasındaki vurgular, anlattığı konunun önemli yerlerini anlamamıza yardımcı olur. Öğretmen konuya hakimdir, öğrenmenin en iyi yolu, dersi derste dinlemektir. Anlaşılmayan konular anında öğretmene sorulursa, ders dinlenirse konunun büyük çoğunluğu öğrenilmiş demektir.

Öğrencinin Kendisinin Etkisi:Okul başarısını etkileyen etkenlerden bir bölümü de öğrencinin kendisinden kaynaklanır. Öğrencinin öğrenme gücü sınırlı, zeka düzeyi düşük olabilmekte bedensel ya da ruhsal rahatsızlığı bulunabilmektedir. Böyle öğrenciler en iyi aile ve okul ortamlarında bile oldukça sınırlı bir fayda görebilmektedir.

Birde, zeki, ilgili, çalışkan olmalarına olumlu bir destek sağlayan aile ortamlarına ve arkadaş çevresine sahip olmalarına rağmen istenen düzeyde bir başarı elde edemeyen öğrenciler olmaktadır. Bunların başarısızlıklarına neden; bu öğrencilerin verimli çalışma ve tam öğrenme yollarını bilmemeleridir. Öğrenmek; başarılı olmak için gösterilen çaba ölçüsünde verimli bir sonuca ulaşabilmektir. Verimli çalışma teknikleri kullanılarak çalışıldığında başarı düzeyi belirgin bir biçimde yükselecektir.

Verimli çalışmak ve başarılı olmak için şunları gerçekleştirmelisiniz:

1-Niçin Öğreneceğinizi Belirleyiniz : Siz nereye varacağını bilmeden yola çıkan bir kişi gördünüz mü hiç? Görmediniz. Öyleyse ilk işiniz hangi amaçla çalışacağınız ve öğreneceğinizi bilmek olmalıdır. Yaşamdan ne istediğinizi belirlemeniz, size ulaşmak için hedefler, öncelikler ve idealler kazandırır. Bu belirlemeyi yaparken şöyle düşünününüz; kendinizi 6-7 yıl sonrasına götürün o yıllar da hangi mesleği yapıyor olmak istersiniz? Nasıl bir yaşam biçimi size uygundur? Nerede ne yapıyor olmak sizi mutlu eder? Bu sorulara vereceğiniz yanıt sizin şu an birinci amacınızdır ve artık çalışmalarınızı bu amaca yöneltmelisiniz. Önemli olan sizin, kendinizi yeteneklerinizi ve becerilerinizi tanıyıp ne istediğinizi bilmenizdir. İnsanın bilinçli bir varlık olarak neyi niçin ve nasıl yapacağını bilmek hem hakkı hem de insan olma sorumluluğunun bir gereğidir.Belirlemiş olduğunuz hedeflere ulaşmak için neler yapmalısınız? Hedefleriniz, yapmanız gereken çalışmaların belirlenmesi ve planlanmasında size yol gösteren kılavuzunuzdur. Belirlediğiniz hedeflere bilinçli ve disiplinli bir çabayla ulaşabilirsiniz. Hedeflerinize ulaşmak için bazı işlemlerin sırasıyla gerçekleştirilmesi gerekir. Bu işlemler:

Hedefi gerçekçi bir biçimde tanımlamış olma.

Hedefe ulaşabilmek için gereken gelişme miktarını saptamak.

Çalışmalarda verimliliği engelleyen nedenleri belirlemek..

Çalışma programı hazırlayarak zamanı etkin biçimde değerlendirmek..

Çalışmaya ayrılan sürelerde verimliliği arttırıcı doğru öğrenme stratejilerini belirlemek.

Sınavlarda zamanı doğru değerlendirmeyi sağlayan sınav tekniklerini geliştirmektir.

2-Planlı Çalışma :

Aşağıda birçok öğrenci tarafından sıkça dile getirilen bazı sorunlar sıralanmıştır:

“Ders çalışmak için yeterli zaman bulamıyorum.”

“Ders çalışmaktan diğer sosyal etkinliklere zaman ayıramıyorum.”

“Ders çalışmak için oturuyorum, ancak kafamda sürekli başka düşünceler oluyor ve bu nedenle dersimi bitiremiyorum.”

“Sınav zamanı kendimi çok sıkışmış hissediyorum.”

“Tüm zamanımı sınava harcamam gerektiğini düşünüyorum”

“Sınavlarda başarılı olmak bana zor geliyor, o kadar dersin

altından nasıl kalkacağımı bilemiyorum.”

Yukarıdaki sorunlarda ortak nokta, zamanın kötüye kullanılması ve bunun sonucunda ortaya çıkan ders gerilimi ve başarısızlık durumudur. Her öğrencinin kısa ya da uzun süreli bu tür deneyimleri olabilir. Bu durumdaki bir öğrenci, derse zamanında çalışmak yerine ertelemeyi yeğler. Zamanının çok olduğunu düşünerek önceliği ders dışı etkinliklere ayırır. Böylece dersine, günü gününe yeterli zaman ayırmadığı için dersle ilgili çalışmaları birikir. Bu ertelemeler biriktikçe öğrenciyi daha çok rahatsız eder. Sınav zamanı yaklaştıkça, kısıtlı bir sürede, biriken çalışmaların nasıl bitirileceği düşüncesi ders çalışmayı bir süre engeller. Öğrenci kendini derse verememekte ve dersle uğraşıyormuş gibi görünse de yaptığı çalışma yeterince verimli olamamaktadır. Zaman azlığı ve yapılacak çalışmaların çokluğu nedeniyle öğrenci öyle bir noktaya gelir ki, ders çalışmasına panik hakim olur ve bu panik içerisinde derslerini bitirmeye çalışır. Böyle bir durumda yapılan çalışma etkili olamayacağı için öğrenci başarısız olur. Zamanın etkili kullanılmaması, hem sınavlardaki ve okuldaki başarıda, hem de ruh sağlığı yönünden öğrencide olumsuz sonuçlara yol açabilir. Zaman değerli ve sınırlıdır. Bu süreçte zamanın çok olduğunu düşünerek ders dışı etkinliklere gereğinden çok aman ayırmak bir çok öğrencinin yaptığı önemli yanılgılardan biridir. Zaman, gerçekte hiçbir zaman bol değildir; bu nedenle etkili biçimde kullanılmalıdır.

Başarılı olmak istiyorsanız,planlı çalışmak zorundasınız. Planlı çalışmak, bir yılda yapılması gereken işleri aylara, ayları haftalara; haftalık uğraşları da günlere, günün saatlerine bölüştürmek, sonra da her saatin payına düşen işleri gerçekleştirmek demektir.

Her zaman yıllık ve aylık planlara gerek duyulmasa da haftalık ve günlük plan mutlaka yapılmalıdır. Çünkü plan, bireyi belli zamanlarda belirli işleri bitirmeye yöneltebileceği gibi, zamanın nasıl kullanıldığını görmeyi de sağlayacaktır.

Zamanın etkili kullanımı, kişiden kişiye değişir. Herkes için geçerli olabilecek bir plan yada çalışma takvimi önermek oldukça zordur. Her öğrenci kendi koşulları çerçevesinde kendi ilgi ve gereksinimlerini göz önüne alarak zamanı nasıl kullanacağı konusunda bir plan oluşturmalıdır. Zamanı belli bir plan içinde kullanmayı alışkanlık haline getiren öğrenciler hem daha başarılı olurlar hem de okul dışı ilgi ve gereksinimlerini karşılayabilmek için yeterli zamanı bulurlar.

Planlı çalışmak, kolay bir iş değildir. Özellikle başlangıçta kendinizi bu konuda zorlamanız gerekebilir. Başlangıçta katlanacağınız kısa süreli sıkıntıların, ileride sizi bekleyen mutlu, başarılı ve doyurucu uzun yıllar için bir yatırım olacağı bilincine varırsanız, bu geçici sıkıntıya daha kolay katlanabilirsiniz. Alışkanlık olduktan sonra ise,belli saatlerde belli işleri yapmadığınız zaman, sıkıntı duymaya başlayacaksınız

Çalışma planları, kapsadığı zamana göre üç grupta incelenir; Haftalık, aylık ve dönemlik. Haftalık plan; haftanın her gününü belirli zaman dilimleri çerçevesinde düzenlemeye yardımcı olduğundan öğrencilerce mutlaka yapılması gereken bir plandır. Aylık ve dönemlik planlar ise, uzun dönemli çalışmaları düzenleme yönünden öğrenciye yardımcı olur.

A-Haftalık Ders Çalışma Planı Nasıl Hazırlanır:
 

Haftalık çalışma planlarının en önemli işlevi zamanın en etkili bir biçimde kullanılmasına yardımcı olmasıdır. Haftalık planların, amaca uygun bir biçimde hazırlanabilmesi için şu aşamaların göz önünde bulundurulması gerekir;
 

a-Ders Çalışma Alışkanlıklarınızı Gözden Geçirin

Ne zamanlar çalışmayı yeğlersiniz? Gündüzleri mi yoksa akşamları mı? Hafta içi mi yoksa hafta sonu mu? Hangi ortamlarda çalışmayı seçersiniz? Ders çalışırken gürültü sizi ne derecede rahatsız eder? Yalnız mı yoksa arkadaşlarınızla mı çalışmayı seçersiniz? Nerede çalışmayı seçersiniz?

Böyle bir liste öğrencilerin gerçekçi ve uygulanabilir bir çalışma planı hazırlamasında oldukça önemlidir. Çalışma alışkanlıkları dikkate alınmadan yapılan bir plan büyük bir olasılıkla kağıt üzerinde kalır. Çalışma alışkanlıkları düşünülerek yapılan bir çalışma planı, öğrencinin çalışma planına uygun olacağından daha gerçekçi olur ve bu planın uygulanma şansı daha yüksektir.

b-Dersle İlgili Yapılacak İşlerin Listesinin Yapılması

Böyle bir listede yer alacak konulardan bazıları şunlar olabilir:

Derslerin ön hazırlıklar (Okuma, yazma, soru çözme vb.)

Bir önceki hafta işlenen derslerin gözden geçirilmesi.

Dersten sonra yapılacak çalışmalar.

Sınava hazırlık vb.

Böyle bir listeyi oluştururken, yapılacak çalışmanın hangi derse ilişkin olduğunu, ne zaman bitirilmesi gerektiğini, bu çalışmayı bitirmek için ne kadar zamana ihtiyaç olduğunun belirlenmesi gerekir. Bu listenin eksiksiz olması önemlidir.

Dersle ilgili çalışmalar plana yerleştirildikten sonra, ders dışı etkinlikler dengeli bir biçimde planlanmalıdır. Derslerle ilgili etkinliklerin bir listesi oluşturulduktan sonra bu etkinlikler, ilk aşamada listeye alınan çalışma alışkanlıkları dikkate alınarak haftalık plana yerleştirilir. Planda haftanın tüm günleri belirli saat aralıklarıyla sıralanır. Böylece haftanın her gününde uyku saatleri dışında kalan zaman, kağıt üzerinde bloklar halinde görülebilir.

İkinci aşamada da hazırlanan listeye göre derslerle ilgili etkinlikler bu bloklara yerleştirilir. Ders çalışma saatlerini yerleştirirken sosyal etkinlikleri de göz ardı etmemeli ve dengeli bir biçimde plana yerleştirilmelidir. Bu tabloda günlük ders saatleri ve okula gidiş-geliş için harcanan zamanda yer almalıdır. Haftalık plan hazırlanırken bir önceki haftanın planı gözden geçirilmeli, derslerle ilgili aksayan çalışmalar yeni plana yerleştirilmeli ve varsa eksikliler tamamlanmalıdır. Ancak bu tür aksamaların çok olmaması,hazırlanan planın başarıya ulaşması için önemlidir.

B-Uzun Dönemli Ders Çalışma Planı Nasıl Hazırlanır?
Haftalık çalışma planı yanında uzun vadeli planların hazırlanması da öğrenci başarısında önemli bir yer oynar. Uzun vadeli planlar aylık veya dönemlik olabilir. Uzun dönemli planların önemli bir avantajı, bir aylık süre içerisinde ve dönem boyunca çalışmaların bir plana bağlanması ve buna yönelik olarak haftalık planlarda gerekli ayarlamaların yapılabilmesidir.

Çalışma Planı Hazırlarken Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
Hem çalışma planının hazırlanmasında hem de bu planın etkili bir biçimde uygulanmasında dikkat edilmesi gereken bazı hususlar vardır. Bunlar;

İlgiler, yetenekler ve gereksinimler göz önünde bulundurulmalıdır.

Derslerle sosyal etkinlikler arasında mantıklı bir denge oluşturulmalı.

Geniş aşamalı çalışmalar küçük aşamalar halinde planlanmalı.

Olabildiğince günün aynı saatlerinde ders çalışılmalı.

Uyku ihtiyacı yeterince karşılanmalı.

Gerekirse dersler hakkında yardım istenmeli.

Beslenmeye dikkat edilmeli.

Plana uyma konusunda kendinizi disipline etmelisiniz.

3-Ders Çalışmaya Başlamak, Çalışma Yeri :

Çalışmak için oturan bir insanın dikkatini dağıtan etmenler ya çevreden gelir ya da kişinin kendisinden kaynaklanır. Bu nedenle çalışma ortamının belirli özelliklere sahip olması öğrenmeyi kolaylaştırır ve çalışmak için hazırlanan zamandan en üst düzeyde yarar sağlanmasına olanak verir.

Her ne kadar herkese tam anlamıyla uyan bir çalışma ortamı modeli ortaya konamazsa da,çalışma odasının döşenmesi biçiminin ve içindeki eşyaların ilgi ve dikkati etkiler. Aynı şekilde ses, başka insanların varlığı, radyo, TV ve el altında gazetelerin, dergilerin bulunması da çalışmayı engeller.

Çalışma Odası ve Masası
Eğer varsa çalışma odası özel olarak hazırlanmalıdır. Çalışma masası camın hemen yanında olmamalı, böylece çalışan kişinin yazın sıcaktan, kışın soğuktan etkilenmesi önlenmelidir. Çalışma odası iyi havalandırılmalıdır. Çünkü havadaki oksijenin azalması, gerginliğe yol açar ve baş ağrısı gibi öğrenmeyi güçleştiren bir çok etkenin doğmasına neden olur.

Sandalye

Bazı insanların çalışmaktan özellikle hoşlandıkları bir masaları ve sandalyeleri veya koltukları vardır. Sandalye veya koltuğun yatılacak biçimde olmaması gerekir. Sandalye çalışma odası için koltuktan daha uygundur. Çünkü koltuk çok gevşemeye yol açarak uyku getirir ve öğrenmeyi güçleştirir. Sandalye ne çok yüksek ne de alçak olmalıdır.

Sessizlik
Çalışma odası sessiz olmalıdır. Gençler arasında yaygın tutum,

”ders çalışırken müzik dinlemek” tir. Gençler müzik dinlemenin çalışmaya engel olmadığını, müzik dinleyerek daha kolay öğrendiklerini iddia etmektedirler. Ancak öğrenmek için gerekli olan düzeyde dikkat ancak bir tek noktada toplanabilir. Bu nedenle insanın hem müzik dinleyip hem de ders çalışması mümkün değildir.

Posterler
Duvarlara asılı poster, afiş, resim gibi gencin zevkini, özlemlerini ve iç dünyasını yansıtan öğeler öğrenci kafasını kaldırdığı anda onu alıp hayal dünyasına götürür, dersten kopmasına ve zamanının boşa gitmesine neden olur. Bu nedenle ders çalışılan ortamın, gence olabildiğince az çağrışım yaptıracak biçimde düzenlenmesi gerekir. Bunun içinde gencin bu düzenlemeyi gönüllü olarak yapması, yoğun çalışma dönemi geride kaldıktan sonra poster, afiş, resimleri istediği gibi asması yararlıdır.

Çalışma Köşesi
Her gencin çalışma odası olmayabilir. O zaman da bir çalışma köşesi düzenlenebilir. Bir çalışma köşesi üzerinde ders çalışılabilecek bir masanın ve çalışma sırasında kullanılacak kitap, defter, kalem vb. malzemenin konulabileceği ek alandan oluşur. Burada önemli nokta çalışma masası ayrı işlerde de kullanılıyorsa, çalışmaya başlarken mutlaka temel bir değişiklik yapılmalıdır. Örneğin çalışma masası, yemek masası olarak kullanılıyorsa, örtüsü değiştirilmeli, olabilirse masanın yeri değiştirilerek masanın artık farklı bir amaçla kullanılacağı konusunda “uyarıcı rolü” belirginleştirilmelidir.

Işık
Çalışma yerinin, materyalin rahatça okunmasına, görülmesine imkan verecek derecede aydınlık olması gerekir. Ders çalışmada yumuşak ışık yanında aydınlatma derecesi de önemlidir. Genellikle ders çalışmada eldeki materyalin ayrıntı derecesine göre, ışığın 60-100 mum arasında olması gerekir. Fazla ışık da az ışık da gözü yorar.

Materyalin Hazırlanması
Çalışmaya başlamadan önce, çalışmak için gerekli olan kitaplar, notlar, kalemler ve cetveller, müspette kağıtları, gerektiğinde hemen bakmak için bir de sözlük masaya konmalıdır. Bunlar çalışırken çalışanın eli atında olmazsa kişi çalışmayı bölüp onları almaya üşenir. Sonraya bırakır, ama sonrada unutur. Çalışırken bilinmeyen yada anlamından emin olunmayan bir kelimeye anında sözlükten bakılmalıdır.

Diğer İhtiyaçlar
Çalışmaya oturacak öğrenci kendini bedenen ve ruhen çalışma işine hazırlamalıdır. Çalışmaya başlamadan önce beslenme, su, tuvalet, giyim gibi ihtiyaçlar varsa bunlar karşılanmalıdır. Aksi halde, çalışma işinden sıkıldıkça bu ihtiyaçları karşılama eğilimi artar. Öğrenci çalışmaya belli işleri tamamlamak azmiyle oturmalıdır. Kafasından başka düşünceleri atmalı, kendisini yapacağı işe vermelidir.

4-Çalışma Zamanı :

Yarım saatten az bir süre çalışmak için elverişli değildir. Yarım saatten daha kısa süreler bir kitabı karıştırmak, liste oluşturmak, kısa bir konuyu yinelemek, yabancı dilde bir sözcük listesini ezberlemek için kullanılabilir. Verimli çalışmada en yararlı zaman dilimleri, birer saatlik sürelerdir. Okumak ,alıştırma yapmak, not çıkarmak vb. çalışmalar için birer saatlik süreler, oldukça faydalıdır. Ancak, bir yazı yazma, ödev hazırlama gibi çalışmalar için 2-3 saat ayrılabilir. Aralıksız en uzun verimli çalışma süresi 3 saattir. Bir günde ise, çalışmaya genellikle 8 saatlik bir süre ayrılmalıdır. Bu süre en çok 10 saate çıkarılabilir. Okula gidilen günlerde bu süre azaltılabilir. Buna göre haftalık çalışma süresi, toplam 35-40 saat olabilmektedir.Çalışma süreleri olanak ölçüsünde, haftanın günlerine eşit biçimde bölünür. Bu yolla hem düzenli çalışmaya alışılarak öğrenme kolaylaşır, hem de eskiden öğrenilen bilgiler güçlendirilir.

Çalışmalar en kolay öğrenilen, dikkatin en fazla toplandığı saatlerde gerçekleştirilmelidir. En verimli saatler bir çokları için sabah saatleridir. Bununla birlikte,

zorunlu durumlarda günün diğer saatlerinde de ders çalışılabilir. Birey hangi saatlerde daha iyi çalışıyor ve öğreniyorsa, zor konular üzerindeki çalışmalar o saatlerde yapılmalıdır.

Dinlenmek için günde toplam 2 saat uygundur. Dinlenme saatleri, toplumsal uğraşlar, söyleşi, dinlendirici okuma ve gezintilerden, resim, müzik, spor ve koleksiyon çalışmalarından biri ya da birkaçıyla doldurulabilir.

40-60 dakikalık bir çalışmadan sonra 5-15 dakika kadar dinlenmek gerekir. Ancak, ara dinlenmelerinde yeniden çalışmaya dönüşü güçleştirecek, çalışmadan soğutacak konuşma, dinleme, okuma vb. uğraşlardan sakınılmalıdır.

4-Dikkatin Çalışma Konusu Üzerinde Toplanması :

Dikkati çalışma konusu üzerinde toplamak, istenmeyen uyarıcıların etkisine kapılmamak demektir. Bunun yollarından biri, çalışmak için iyi bir yer ve zaman seçmektir. Bir başka yol ise, aklı çelen, dikkati dağıtan şeylerden gözü, kulağı ve beyni uzak tutmak, gündüz düşlerine kapıları kapamaktır. Dikkati konu üzerine toplamanın bir başka etkili yolu, not almaktır. Öğrenilen konular, öğrencinin kendi anlatımıyla yazılır. Bu yazılanlar öğrenciyi hem uyanık tutar, hem de ileride öğrenilenleri gözden geçirme ihtiyacı duyulduğunda işe yarar. Güçlü amaçlar seçmek, dikkatin çalışılan konu üzerinde yoğunlaştırılmasını sağlayacak olan bir başka etkendir. Daha yeterli olmak, toplumda kendine bir yer edinmek, saygınlık kazanmak, gelecekte iyi bir iş ve mesleğe sahip olmak gibi. Ele alınan konuya kolaylıkla yönelebilmek için, konunun günlük yaşamla ilgisi, günlük yaşamdaki önemi öğrenmede olumlu bir etken olmaktadır. Konuyla ilgili problemleri araştırmak ve bunların çözümü üzerinde düşünmekte dikkati konu üzerinde yoğunlaştırır.

5-Kaygı ve Öğrenme

Öğrenebilmek için biraz kaygı yararlıdır. Ancak ileri derecede kaygı durumu öğrenmeyi olumsuz etkiler. Sınıfta kalmamak, üstünlüğü elden kaçırmamak, başkalarına küçük düşmemek için yada akılcı olmayan ölçüsüz bir yarışma duygusu altında aşırı çalışma durumlarına rastlanır. Aşırı kaygı kurbanı olan kişilerde, sınavlarda soruları kavrayamama, anlayamama okuduklarını istediği anda anımsayamama , düşünememe gibi durumlar görülebilir. İleri kaygı durumlarında kişi, soyut düşünebilme yeteneğini, zihin esnekliğini ve akıcılığını yitirir.