Engin Kahveci

  7201 sayılı Tebligat Kanunu 10 maddesi, Teb.Tüz. 13/1mad. gereğince, ”tebligat, tebliğ yapılacak şahsın bilinen en son adresinde yapılır.
  
Şu kadar ki; kendisine tebliğ yapılacak şahsın müracaatı veya kabulü şartı ile her yerde tebligat yapılması caizdir. Adresten kast edilen bir kimsenin oturduğu veya çalıştığı yerdir.Tebliğ evrakı muhatabın ev adresine çıkarılmış dahi olsa,ev adresine gönderilip tebligat yapılamayan kişinin iş adresine yapılan tebligat geçerlidir.
TEBLİGAT YA MUHATABIN KENDİSİNE ,KENDİSİ YOKSA ONUNLA BİRLİKTE OTURAN AİLE EFRADINDAN VEYA HİZMETÇİLERİNDEN BİRİNE YAPILIR.(Tebligat Kanunu 16 mad. Tebligat Tüzüğü 22/1 mad)
Adreste oturmakla birlikte posta dağıtım saatinde adreste hiç kimsenin bulunmaması halinde tebligat : Öncelikle gelinen adresin muhatabın adresi olduğunun tespiti ile geçici bir süre için mi yoksa devamlı olarak mı adreste bulunmadığı tebligat memuru tarafından en yakın komşudan,kapıcıdan,yöneticiden ,muhtardan, araştırıp, öğrendiklerini de tebligat tutanağına geçirdikten sonra, geçici bir süre adreste bulunamamış ise, Tebligat Kanununun 21,28/son maddesi ve tebligat Tüzüğünün 30 uncu maddelerine uygun olarak tebliğ olunacak evrakı o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti yahut zabıta amir ve memurlarına imza karşılığında teslim etmesi evrakı teslim alanı ve adresini içeren ihbarnameyi (2 nolu örnek haber kağıdı) muhatabın oturduğu yerin kapısına yapıştırması gerekmektedir. Ayrıca durum muhataba haber vermesi için en yakın komşu, kapıcı veya yöneticiye bildirilip, tebliğ mazbatasında bu kişinin adı ve soyadı yazılıp imzasının da alınması gerekmektedir. Böylece hem muhatabın adresine haber kağıdı bırakıldığının hem de gelen tebliğ belgesini nereden alacağını öğrenmesinin temin edilmesi amaçlanmıştır.
MUHATABA TEBLİGATIN YAPILDIĞI TARİH ADRESİNDEKİ KAPIYA İHBARNAMENİN YAPIŞTIRILDIĞI TARİHTİR.
Tebligatın yapılması ile ilgili belirtilen sıra ve uyulacak işlemler tebligatın geçerlilik şartı olup bu sıraya ve şekle uyulmaması da tebligatı geçersiz kılmaktadır. Ayrıca, tebliğ memurunun muhatabın ne sebepten dolayı adreste bulunmadığını tebliğ mazbatasında belirtmemiş olması tebligatı geçersiz kılar. Muhatabın adreste bulunamaması (adresten daimi olarak ayrılmış olması):Muhatap adresten daimi olarak ayrılmış veyahut da adres kapalı ise ve yeni adresi memurca tespit edilememişse,tebliğ evrakı,evrakı çıkaran mercie geri gönderilir.(Teb. Tüz.28/2 mad.) Tebligatın muhatabı adresini değiştirmiş ise; Muhatap yeni adresini tebliğ yapacak mercie hemen bildirmek zorundadır. Tebligatlar bu yeni adresine yapılır . Adres değişikliği muhatap tarafından bildirilmemiş ise,veya yeni adresi memurca da tespit edilemediği takdirde tebliğ evrakı çıkaran mercie iade edilir. Evrakı çıkaran yargı mercii, Teb. Tüzüğüne ekli 6 nolu evrak ile birlikte yeni bir tebliğ evrakı düzenler ve PTT ye gönderir.Tebliğ memuru Tebligat Kanunu 35/ 2 mad. gereğince evrakın üst parçasını eski adrese ait binanın kapısına asar ve asılma tarihi, muhataba tebliğ tarihi sayılır. Ancak bu şekilde bir tebligatın yapılması için bu eski adreste usulüne uygun olarak daha önce tebligatın bir kez de olsa yapılması gerekir.
 Ulusüz Tebligatlar
  Tebliğ ;Sözcük anlamı itibarı ile,bildirme,duyurma,anlatma, haber verme anlamına gelir. Tebligat; İlgili olan kişilerin,bir işlemden dolayı bilgilendirilmesidir.
  
Ayrıca tebligat bilgilendirme yanında belgelendirme özelliği de bulunan bir usul işlemidir.Yani bir belgenin başarılı olarak teslim edildiğinin biçimsel kanıtıdır.
Dava ile ilgili tebligatlar, dava ile ilgili kişilerin davaya ilişkin bir işlemi öğrenebilmesini amaçlayan usulüne uygun hazırlanmış yazı veya ilan ile yapılan resmi işlemlerdir.
Burada amaç tebliğ evrakının sağlıklı biçimde muhataba ulaşması, tebliği amaçlanan  konu hakkında kişilerin bilgilendirilmesi ve bu hususun belgeye bağlanmasıdır.   
 
Kazai, idari ve mali tebligatları düzenlemek amacı ile hazırlanan 7201 sayılı tebligat kanunu kabul edilerek 19.08.1959 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Yine tebligat kanunun uygulanma şeklini göstermek üzere 11.09.1959 tarihinde de Tebligat Nizamnamesi yürürlüğe girmiştir.
İşlemden haberdar olma tebligatın sağlıklı yapılması ile gerçekleşebilir. Bu nedenle de Tebligat Yasası ile tebligatlar şekle bağlanmış ve  Tebligat Tüzüğü hükümleri ile uygulanması düzenlenmiştir.
Yargılamaların sağlıklı biçimde yürütülebilmesi iddia ve savunmaların yapılması ve delillerin toplanıp tartışılabilmesi ve sağlıklı kararlara ulaşılabilmesi tarafların yargılamadan haberdar edilmeleri ile mümkündür.
Maalesef, söz konusu tebligatlar hususunda bazen titiz davranılmadığı gerçeği söz konusudur.
Dava dilekçelerinin, mahkeme kararlarının, usulsüz tebliği nedeniyle dava ile ilgili savunma, cevap verme delillerin ibrazı gibi haklarınızdan mahrum olmanız,kararların usulsüz tebliğ edilmesi nedeniyle kararı temyiz etme hakkından mahrum olmanız, icra tebligatlarındaki usulsüz tebliğ nedeniyle, birçok  itiraz  haklarınızı kullanamamanız ve  icra mahkemesinde süresinde dava açma hakkınızı kullanamamanız, icra  takiplerinin kesinleşmesi nedeniyle  borcunuz olmayan paraları ödemek durumunda kalmanız, menkul ve gayrimenkul mallarınızın habersiz satışa çıkması, ceza kararlarının kesinleşmesi nedeniyle  infaza gönderilmesi, yakalama emirleri ve  cezaevine gönderilmeler söz konusu olmaktadır.
Tebligatların, yasadaki şekline uygun sağlıklı  yapılması  bu kadar önem taşımaktadır.
Tebligat,Posta ve Telgraf teşkilatı veya memur ya da zabıta vasıtasıyla veya doğrudan doğruya veyahut ilânen yapılmaktadır.

Bu nedenle kişileri ve kurumları mağdur etmemek ve yasal haklarını kullanmalarını temin etmek için tebligat işlemini gerçekleştirecek olan “Posta ve Telgraf Teşkilatının tebliğ yapacak memurlarının , tebligatın nasıl usulüne uygun yapılacağını bilmesi ve bilmesi içinde bu hususta kurumca eğitilmesi gerek- mektedir.
Tebligatlar konusunda muhtarlıklarında yeteri kadar bilgili olması gerekmektedir.
Tebligatların  bazen bilgisiz tebliğ memurları tarafından baştan sağma yapılmaları nedeniyle birçok kişi mağdur olmaktadır. Ayrıca,Yargıtay tarafından bu konuda mahkeme dosyaları geri çevrilmekte ve yeni baştan yargılama söz konusu olduğundan yargı süreci uzayabilmekte ve kişilerin yargı sistemine güveni sarsılmaktadır.
Tebligatların usulüne uygun yapılıp yapılmadığı tebliğe  gönderen mahkeme hakimleri tarafından incelenmektedir.Mahkemelerin söz konusu tebligatın usulüne uygun yapmalarının temini açısından kurumları daha fazla uyarmaları gerekmektedir.