MİLLİ UYANIŞ: YURDUMUZUN İŞGALİNE TEPKİLER

      Osmanlı Devleti 1.Dünya savaşına girmiş ve bir çok cephede savaşmıştır.Katıldığı bu savaşların en önemliside Çanakkale Savaşıdır.
Osmanlı Devleti 1.Dünya savaşında Almanya’nın liderlik yaptığı blokun(İttifak grubu) yanında yer almıştırAncak savaşı İttifak Grubu kaybetmiştir.
Almanya yenilinince Osmanlı Devletide yenilgiyi kabul etmek zorunda kalmıştır.Yenen İtilaf grubu devletleri yendikleri devletlerle çok ağır şartları olan
antlaşmaları kabul ettirmişlerdir. Osmanlı Devletine’de  30 Ekim 1918’de Mondros Ateşkes antlaşmasını kabul ettirmişlerdir.Osm.Dev.ti bu ağır şartları olan
Ateşkes antlaşmasını özellikle ”  Osmanlı ordusunun savaşacak gücünün kalmaması ve büyük kayıplar vermesi ” nedeniyle kabul etmiştir.
       
     25 maddeden oluşan Mondros Ateşkes antlaşmasının en önemli maddeleri şunlardır;Boğazlar İtilaf Devletleri’nin işgaline girecek.
   Boğazlar İtilaf Devletleri’nin işgaline girecek.
   Osmanlı ordusu terhis edilecek.
   Osmanlı donanması İtilaf Devletleri’nin gözetiminde olacak.
   Osmanlı’nın haberleşme araç-gereçleri İtilaf Devletleri’nin denetimine bırakılacak.
   Toros Tünelleri İtilaf Devletleri tarafından işgal edilecek.
   İtilaf Devletleri güvenliklerini tehdit edecek bir durumun doğması halinde herhangi bir stratejik noktayı işgal edebilecek(işgallere olanak sağlayan 7.madde).
   Doğu Anadolu’daki 6 ilde (Sivas, Erzurum, Van, Bitlis, Diyarbakır ve Harput) karışıklık çıkarsa İtilaf Devletleri bu illerin herhangi bir kısmını işgal edebilecek (24. madde, Doğu Anadolu’da Ermeni devleti kurma amaçlarının göstergesi).

    Antlaşmanın Önemi:
•   İtilaf Devletleri, Osmanlı ordusunu terhis ederek yapılacak işgallerde herhangi bir direnişle karşılaşılmamasını hedeflemiştir.
•   Haberleşme ve ulaşım araçlarına el konulmasıyla işgallere karşı direniş gösterenlerin yardımlaşmaları engellenmeye çalışılmıştır.
•   Boğazların açılmasıyla İstanbul’un güvenliği tehlikeye girmiştir.

   Antlaşmanın Sonuçları:
1.   Ateşkes koşulları kayıtsız şartsız teslimiyeti öngörüyordu ( Bu da Osmanlı Devleti’nin fiilen sona erdiğini gösterir.).
2.   Ateşkes imzalandıktan sonra ilk işgaller başlamıştır:
  
•   İngilizler  Musul, Urfa, Antep, Maraş, Merzifon, Batum
•   Fransızlar  Adana, Dörtyol, Mersin, Toros tünelleri, Afyon istasyonu
•   İtalyanlar  Antalya, Konya, Fethiye, Bodrum, Marmaris, Burdur
•   İtilaf Devletleri Donanmaları  Boğazları
3.     Antlaşmanın uygulamasında ortaya çıkan sorunlardan dolayı Ahmet İzzet Paşa hükümeti istifa etmiş, Tevfik Paşa yerine gelmiştir.
4.     21 Aralık 1918’de Osmanlı Mebusan Meclisi kapatılmıştır.
     
         İZMİR’İN İŞGALİ

     Görüldüğü üzere bu ateşkes antlaşması Osm.Dev.ni işgal anlamına gelmiştir.
Daha sonra Paris Barış Görüşmelerinde ( 18 Ocak1919) Osmanlı Devletine Sevr Antlaşmasını imzalatmışlardır.( 10 Ağustos 1920 )
Ki ,Sevr Antlaşması ile Osm. Dev.ni ortadan kaldırmaya çalışmışlardır. Kısa süre sonra bir çok ilimiz işgal edilmeye başlanmıştır.
   
Bu işgalleri en önemliside İzmir’in işgalidir. (15 MAYIS 1919 ) İzmir halkı Yunan işgalini önleyebilmek için bazı örgütler kurmuştur.
Gazeteler ve toplantılar yoluyla işgal engellenmeye çalışılmış ancak tüm bunlara rağmen İngiliz ve Fransız donanmalarının komutasındaki Yunan ordusu,
İngiltere’nin çıkarlarını korumak amacıyla 15 Mayıs 1919’da İzmir’i işgal etmiştir ve Rumlar Yunan askerlerini sevgi gösterileriyle karşılamışlardır. 
Yunan birliği Konak meydanına geldiğinde Hasan Tahsin adıyla tanınan gazeteciye ilk kurşun atılmış, 2000 kadar Türk, Yunan askerlerince öldürülmüştür.
     İzmir’in işgaledilişi önemli sonuçlar doğurmuştur.Bunlar;
•      İzmir’in Yunanlılar tarafından işgali Kuva-yı Milliye’nin doğmasını sağlamıştır.
•      Ülkenin değişik yerlerinde protesto gösterileri ve mitingleri düzenlenmiştir.
•      İzmir’in işgal edilmesi tehlikenin ne kadar büyük ve yakın olduğunu göstermiş, Kurtuluş Savaşı’nın başlamasını hızlandırmıştır.
•      İstanbul Hükümeti’nin İzmir’in işgaline tepkisiz kalması,  halkın Milli Mücadele’de yararlı cemiyetlerin ve Mustafa Kemal’in etrafında toplanmasına ortam hazırlamıştır.

      Gelişen bu olaylar Türk halkını Vatanın                                                                                 .

Gelişen bu olaylar Türk Halkının Vatanın varlığı, birliği konusunda tek yumruk tek bilek haline getirmiştir.
Mustafa Kemal Atatürkün liderliğinde milletin uyanışı anlam bulacak ve ”Ya istiklal ya ölüm” parolasıyla      Kurtuluş Savaşı başarıya ulaşacaktır.
  

 
  Ancak ,ülkenin bu zor durumundan yaralanmak isteyen ve bizim topraklarımızda yaşayan azınlıklar ve art niyetli kişiler
Kurtuluş Savaşını başarısız kılmak için düşmanlarla işbirliğine girmişler ve bazı cemiyetler kurmuşlardır.
Bunlara Zararlı Cemiyetler denilmektedir.Bunların en önemlileri;
 1.   Mavri Mira Cemiyeti:
 2.   Pontus Rum Cemiyeti:
 3.   Hınçak- Taşnak Cemiyeti:
 4.   Etnik-i Eterya Cemiyeti:
 5.   Hürriyet ve İtilaf Cemiyeti:
 6.   Teali İslam Cemiyeti:
 7.Kürt Teali Cemiyeti:
 8.İngiliz Muhipler Cemiyeti:

 Bu Zararlı Cemiyetlere karşıda Türk halkı Yararlı cemiyetleri kurmuşlar ve kuruldukları bölgelerde çalışamalara başlamışlardır.
 Yararlı cemiyetler şunlardır;
1-   Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
2-   İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
3-   Reddi İlhak Cemiyeti
4-   Trabzon Muhafaza-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti
5-   Kilikyalılar Cemiyeti
6-   Milli Kongre Cemiyeti
7-   Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
Tüm bu yararlı cemiyetler daha sonra  Sivas Kongresi’nde ulusal bütünlüğün sağlanması amacıyla birleştirilmiş, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adını almıştır.
        Halkımızın bu istek ve gayretleri M.Kemal ve arkadaşları tarafından iyi bir şekilde organize edilmiş ve Milli Mücadele başlatılmıştır.
Mustafa Kemal Vatanın kurtuluşu için ilk adım olarak Samsuna’ gitmiş ardından Amasya genelgesini yayınlayarak tüm halkımıza birlik beraberlik ve mücadele etmenin gereğni anlatmıştır.
Daha sonra Erzurum ve Sivas Kongrelerini gerçekleştirmiştir.
Bu önemli adımların yanısıra düzenli ordunun kurulmasını sağlayarak batı doğu ve güney caphalerinde Türk ordusunu zafere ulaştırmıştır.
Türk Ordusunun bu zaferlere ulaşmasında büyük rolü olan Maraş,Antep ve Urfa haklı olarak kahraman,Gazi,va şanlı ünvanları verilmiştir.
Yine Kemal Atatürk, Millet Meclisinin kurulmasını ve açılmasını sağlamıştır.Yani hem siyasi hem toplumsal hemde askeri alanda
dehasını göstermiş ve milletimizi başarıya ulaştırmıştır.”Geldikleri gibi giderler” sözü gerçekleşmiş ve Türk Milleti bağımsızlığını
çok kötü şartlara rağmen önderi Mustafa Kemel liderliğinde kazanmıştır.
Yani türk Milleti,Mondros Ateşkes Antlaşmasınada Sevr Antlaşmasınada buyun eğmemiş
yaşlısıyla genciyle,erkeği-kadınıyla baltayla kazmayla kürekle vede içindeki inançla ”YA İSTKLAL YA ÖLÜM” haykırışıyla
bir destan yazmış vede Kurtuluş Savaşını başarmıştır.